۱۴ اسفند ۱۳۹۹ مصادف با   20 رجب 1442
تاریخ: ۴ اسفند ۱۳۹۹ |   تعداد بازدیدها: 91
کد خبر:77308
| ف | | |

ماهیّت و منطق بسیج (۱1)

«بسیج» مثل انقلاب با دشمنان سازش‌ناپذیر است

بسیج مثل انقلاب با دشمنان سازش‌ناپذیر است. انقلاب اسلامی را زیر فشار قرار دادند برای اینکه به سود قواعد ظالمانه‌ی جهانی از جایگاه خود عقب‌نشینی کند؛ انواع فشارها را بر انقلاب و بر نظام جمهوری اسلامی به این منظور وارد کردند که یکیاش تحمیلِ هشت سال جنگ بر این کشور بود.

پایگاه تحلیلی مصداق/ بسیج مردمی یک نهاد اجتماعی و انقلابی محسوب می شود که از توده مردم و آحاد جامعه تشکیل شده است. برخی از جامعه شناسان و صاحبان علم سیاست معتقدند؛ بسیج برای یک حرکت مهم اجتماعی و یک انقلاب سیاسی بزرگ صورت می گیرد، یعنی توده مردم بسیج می شوند تا انقلابی را به نتیجه برسانند. از همین روی به حرکت توده های مردم برای برپایی نظام حکومتی جدید، بسیج گفته می‌شود. اصولاً بر اساس چنین تفکری ، پس از تغییر نظام حکومتی و سیاسی، بسیج فلسفه وجودی خود را از دست می دهد و حرکت توده ها، جای خود را به نهادهای قانونی و اقدامات نهادینه می دهند. در منطق و تفکر استوار بسیج در بستر انقلاب اسلامی و در جمهوری اسلامی ایران، حرکت توده ها و حضور نیروهای مردمی قبل از پیروزی انقلاب ایجاد شد و در حین انقلاب، نقش مردم بسیار چشمگیر بود که انقلاب اسلامی، همان انقلاب مردم و ملت مسلمان بشمار می رود. این حرکت، پس از تشکیل نهادهای قانونی، دچار رکود نمی‌شود و فلسفه و منشاء چنین حرکتی عوض نمی شود، بلکه همین حضور و مشارکت و همین حرکت جمعی و مردمی، تغییر کاربری می دهد و به جای انقلاب کردن، در جهت اصلاحات و سازندگی جامعه قدم برمی دارد.

رهبر انقلاب در تبیین منطق راهبردی بسیج می فرمایند: « بسیج مثل انقلاب با دشمنان سازش‌ناپذیر است. انقلاب اسلامی را زیر فشار قرار دادند برای اینکه به سود قواعد ظالمانه‌ی جهانی از جایگاه خود عقب‌نشینی کند؛ انواع فشارها را بر انقلاب و بر نظام جمهوری اسلامی به این منظور وارد کردند که یکیاش تحمیلِ هشت سال جنگ بر این کشور بود. انقلاب تسلیم نشد، امام تسلیم نشد، بسیج هم در مقابل فشارها و قواعد ظالمانه و جوسازی ها هرگز تسلیم نمیشود و یک قدم به عقب نمیرود. بسیج در واقع آن پوششی است، آن قالبی است که بهترین جوانان این کشور برای رسیدن به آرمانهای بلند این ملت بزرگ، میتوانند در زیر این پوشش گرد هم بیایند و جمع بشوند. بسیج، پیر و جوان و زن و مرد و این قشر و آن قشر نمی شناسد(۱)

 

ابعاد بصیرت سیاسی در منطق بسیج

با وجود اینکه حرکت داوطلبانه مردمی، سابقه طولانی در میان ملت های مختلف جهان و در دوره های مختلف اسلامی داشته است؛ ولی شجره طیبه بسیج، امری بی بدیل است که توانسته به عنوان یک الگوی فکری و عملی در میان امت های اسلامی قرار گیرد. سابقه بسیج در منظر امام راحل، گویای این مطلب است که ملتها در قرون و اعصار به دعوت رهبران الهی، بسیج شده اند تا دین خدا را زنده نگه دارند. بسیج ملتها، اعتقادی، سیاسی یا نظامی یا اجتماعی- اقتصادی یا جامع همه این صفات بوده است.(۲)

رهبر انقلاب در یک بیان مبسوط، بصیرت سیاسی را جزء لاینفک در نگرش و کنش بسیجیان معرفی می کنند و معتقدند: « بسیج صرفاً یک حرکت احساسی نیست، بسیج متّکی است به دانستن و فهمیدن، متّکی است به بصیرت. واقعیّت بسیج هم همین است و در این جهت باید پیش برود. اگر صرفاً احساس بود، احساس با یک اندک چیزی تغییر پیدا میکند. یک عدّه‌ای اوّل انقلاب جزو کسانی بودند که پرشور با انقلاب همراه بودند امّا از روی احساس؛ از روی عمق فهم دینی نبود. بنده با بعضی از اینها ارتباط داشتم، آشنا بودم، در دانشگاه و بیرون دانشگاه اینها را می‌شناختم؛ عمق دینی نداشتند. نتیجه این شد که با نشست و برخاست با بعضی آدمهایی که زاویه‌ی با انقلاب داشتند، اینها هم با انقلاب زاویه‌دار مقابل انقلاب. بسیج همراه با بصیرت است(۳)

لذا بسیج در عین یک حرکت سیاسی اجتماعی و یک تشکیلات منسجم، دارای یک تفکر و منطق والایی است که از آموزه های اسلامی و آرمان های انقلابی است که از ثمرات انقلاب و از یادگارهای امام راحل محسوب می شود. در طول چهل دهه گذشته، ضمن مجاهدت های بسیج و بسیجیان در مقاطع مختلف سیاسی، نظامی و اجتماعی در رویدادهای سیاسی  همچون تظاهرات اوایل انقلاب، راهپیمایی های ۲۲ بهمن ماه و روز قدس و حضور در صحنه های سیاسی مانند انتخابات و مشارکت در مواجهه نظامی با دشمنان در مجاهدت های نورانی دفاع مقدس، اردوهای جهادی و امثال آن، نقش بی بدیلی در شکل دهی و تثبیت بصیرت سیاسی و تحقق فرهنگ ناب اسلامی و انقلابی دارد.

باز تعریف ماهیت سیاسی و هویت بسیجی و تعمق و تدبر در فهم آن یکی از ضروری‌ترین نیازها و وظایف مهم نسل امروز بسیج در آستانه آغاز دهه پنجم انقلاب اسلامی است که بدون توجه به آن، نگرش بسیجی در معرض تهدید خطرات و آفات جدی قرار خواهد گرفت. لذا برای رسیدن به شناختی حقیقی از معنای بسیجی و مولفه‌ها و شاخصه‌های هویت‌‌بخش نگرش بسیجی، باید به سراغ آراء و نظرات رهبر انقلاب رفت و کلام ایشان را مرور نمود.

با توجه به آغاز گام دوم انقلاب اسلامی، بسیار ضروری است که یک بازنگری در ماهیت و منطق بسیج در بالندگی خود و افزایش نقش سیاسی، معنوی و ساختاری آن در نظام اسلامی در جهت تحقق تمدن نوین اسلامی باشیم. در ادامه براساس برخی از بیانات رهبر معظم انقلاب اسلامی به چهار بّعد ماهوی از منطق بسیج در عرصه بصیرت سیاسی اشاره خواهیم نمود:

 

  1. ماهیت بصیرت و روشن‌بینی در بسیج

یکی از مؤلفه های ماهوی بسیجیان آن است که اهل فهم و صاحب بصیرت است. به معنای آن که وضعیت سیاسی، فرهنگی و اجتماعی خود را می‌شناسد و با تکیه بر شاخصه‌ها و آموزه‌های اسلامی، می‌تواند پدیده‌های سیاسی- اجتماعی را فهم کند و مورد ارزیابی قرار دهد. مبتنی بر رهنمودهای رهبر انقلاب اسلامی بسیج نه به پول وابسته است، نه به عنوان و جاه و جلال وابسته است، نه به دستور از بالا وابسته است. معیار بسیج، بصیرت است و ایمان. ایمان از دل او می‏جوشد، او را به کار وادار می‏کند؛ بصیرت هم به او تفهیم می‏کند که چگونه حرکت کند، معیارها را چگونه تشخیص بدهد، راه را چگونه طی کند. لذا معظم له در بیانی می فرمایند: « معیار بسیج بصیرت است و ایمان. ایمان از دل او می‌جوشد، او را به کار وادار می‌کند؛ بصیرت هم به او تفهیم می‌کند که چگونه حرکت کند، معیارها را چگونه تشخیص بدهد، راه را چگونه طی کند، این معنای بسیجی است(۴)

 

  1. ماهیت فعالیت سیاسی در منطق بسیج

رهبر انقلاب در تبیین ماهیت فعالیت سیاسی در منطق بسیج می فرمایند: « بسیج سیاسی است، اما سیاست‌زده نیست، سیاسی کار نیست، جناحی نیست، بسیج مجاهد است، اما بی انضباط نیست، افراطی نیست؛ بسیج عمیقاً متدین و متعبد است، اما متحجر نیست، ظرفی نیست؛ بسیج با بصیرت است، اما از خود راضی نیست؛ بسیج اهل جذب است، ا ما اهل تسامح در اصول نیست؛ بسیج غیور است، پاسدار خطوط فاصل است؛ بسیج طرفدار علم است، اما علم‌زده نیست؛ بسیج متخلق به اخلاق اسلامی است، اما ریاکار نیست؛ بسیج در کار آباد کردن دنیاست، اما خود اهل دنیا نیست(۵)

 

  1. ماهیت آرمان خواهی در منطق بسیج

« وقتی این ملت ایستاده است، وقتی این ملت حاضر نیست از آرمان های بلند خود دست بکشد، وقتی این ملت اسیر جوسازیهای دشمنان نمی شود، وقتی این ملت با بازیهای سیاسی معمول و مرسوم در دنیا قدمش نمی لغزد و از راه مستقیم خود عدول نمی کند، وقتی این ملت پرچم اسلام را با دست های قدرتمند خود بلند می کند و ملت های اسلامی و همه‌ی امت اسلامی را با حضور خود و وجود خود دلگرم می کند، این نشان دهنده‌ی این است که بسیج موفق بوده است و موفق خواهد بود و دشمنان بسیج و مراکز و دستگاه هائی که به خاطر دشمنی با انقلاب و با آرمان های انقلاب با بسیج دشمنند، باید اذعان کنند، اعتراف کنند که شکست خورده‌اند(۶)

 

  1. ماهیت دشمن شناسی در منطق بسیج

دشمن‌شناسی، مولفه برجسته دیگری در نگرش بسیجی است. بسیجی از آنجا که جهان بینی خود را مبتنی بر آموزه‌های اسلام ناب محمدی(ص) شکل داده است، به دشمن و ترفندهای او بیش از دیگران حساس است. بسیجی کسی است که با چشمانی باز و هوشیاری تمام از دشمن غفلت نورزیده و خشم و کینه انقلابی خودرا برای مقابله با آن در سینه نگه داشته است. و همین رویکرد دشمن‌شناسانه بسیجیان است که بسیج را به خاری در چشم دشمن بدل ساخته است. حکیم دشمن شناس انقلاب اسلامی در وصف دانشجویان بسیجی می‌فرماید: « دانشجوی بسیجی کسی است که دشمن کمین‏گرفته را از یاد نمی‏برد و غافلانه، خود و دانشگاه و کشورش را به دست تطاول دشمن نمی‏سپرد. این صف ممتاز در دیگر اقشار بسیج نیز نهادینه شده است و آن را به مجموعه‌ای تبدیل کرده که دشمن را بیمناک و دوستان را امیدوار و خاطرجمع می‌کند.» همچنین معظم له در بیانی دیگر می فرمایند: «دشمن‌شناسی، مؤلفه برجسته دیگری در نگرش بسیجی است(۷)

 

  1. ماهیت مقاومت و ایستادگی در منطق بسیج

رهبر انقلاب اسلامی در تبیین ماهیت منطق مقاومت و ایستادگی بیان می دارند که: « ایستادگی و مقاومت مردم، بزرگ‌ترین نقطه‌ی قوت کشور است و نشان میدهد می توان با همان منطق مقاومت امام بزرگوار، همچنان در میدان وارد شد.» لذا رهبر معظم انقلاب اسلامی در اجتماع عظیم و پرشور قشرهای مختلف ملت در حرم مطهر امام خمینی رضوان‌الله‌علیه، راز و سِرّ تداوم جاودانه‌ی جاذبه‌ی بی‌نظیر امام راحل را، مختصات شخصیتی و موهبتهای خدادادی ایشان معرفی می کنند و با تشریح ابعاد و اجزاء «راه و منطق مقاومت و ایستادگی» به‌عنوان درس بزرگ امام برای ملت و مسئولان تأکید می کنند: « این فکر و راه پرجاذبه هر روز بیش از پیش ملتها را به خود جلب می کند و ملت ایران و مسئولان نظام نیز این راه روشن الهی را تا رسیدن به نقطه‌ی بازدارندگی در همه‌ی ابعاد اقتصادی، سیاسی، نظامی، اجتماعی و فرهنگی ادامه خواهند داد


۱- بخشی از بیانات رهبر انقلاب در دیدار گردان‌های نمونه عاشورا و الزهرای بسیج‌‌ ۱۳۸۶/۹/۵
۲- برگرفته از صحیفه امام، ج ۱۳، ص ۳۲۱- ۳۲۵
۳- بخشی از بیانات رهبر انقلاب در دیدار بسیجیان ۱۳۹۵/۹/۳
۴- بخشی از بیانات رهبر انقلاب ۱۳۸۸/۹/۴
۵- بخشی از بیانات رهبر انقلاب ۱۳۹۰/۹/۶
۶- بخشی از بیانات رهبر انقلاب در دیدار گردان‌های نمونه عاشورا و الزهرای بسیج ‌‌۱۳۸۶/۹/۵
۷- بخشی از بیانات رهبر انقلاب ۱۳۷۷/۷/۱۴ 

 

 

نظرات کاربران

دیدگاه بگذارید

avatar
  Subscribe  

در این پرونده بنا به بازخوانی و انتشار مصاحبه‌های کمتر دیده شده «آیت الله سید علی خامنه‌ای» با رسانه‌های مختلف داخلی و خارجی در دوران ریاست جمهوری داریم.

موسسه ایمان جهادی – صهـبا

دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیت‌الله‌العظمی سیدعلی خامنه‌ای (مد‌ظله‌العالی)

پایگاه اطلاع رسانی دفتر مقام معظم رهبری

سمن اندیشه ولایت

http://www.lohvaghalam.ir/

موسسه حدیث لوح و قلم

دفتر اعزام مبلغ دانشگاه امام صادق(ع)

موسسه مطالعات راهبردی علوم و معارف اسلام

پایگاه اطلاع‌رسانی هم‌اندیشی یاران انقلاب اسلامی

نهضت مردمی پوستر انقلاب

انتشارات حدیث راه عشق

موسسه قدر ولایت

بنیاد فرهنگ و اندیشه اسلامی

موسسه طلایه داران نور آفاق

مؤسسه فرهنگی ولاء منتظر

AIM

بنیاد فرهنگ و اندیشه اعتلاء

گروه روشنای علم

موسسه فرهنگی سراج اندیشه اسلامی

اندیشکده راهبردی تبیین

کمیته حدیث ولایت بسیج دانشجویی دانشگاه امام صادق(ع)