۲۵ مرداد ۱۳۹۹ مصادف با   25 ذیحجه 1441
تاریخ: ۲۳ تیر ۱۳۹۹ |   تعداد بازدیدها: 260
کد خبر:77078
| ف | | |

ماهیّت و منطق بسیج (9)

رویکرد خالصانه بسیج در اندیشه و رفتار

من به شما عزیزانم عرض کنم که یکی از برجسته‌ترین خصوصیاتی که ما برای فرد بسیجی قائل هستیم، عبارت است از صفا و خلوص. اخلاص و معنویت بسیجی و ارتباط با خدا در بسیجی، یک خصوصیت عمده است.

پایگاه تحلیلی مصداق/ هر تفکر و حرکت کلان اجتماعی دارای یک‌سری اصول، مبانی و آرمان است. تفکر و حرکت انقلاب اسلامی نیز براساس یک آرمان بنا شده است که با رجوع به شعارهای مردم در مسیر انقلاب و واکاوی در گفتار و نوشتار رهبران انقلاب، به‌ویژه حضرت امام خمینی(ره) و مقام معظم رهبری، می‌توان مشخص کرد.

منطق بسیج بر اساس آن‌چه امام عزیز پایه گذاری کردند، حفظ نظام اسلامی در مقابل دشمنان، بعنوان الگویی برای ایجاد بسیج جهانی اسلام بود تا زمینه سازی حکومت جهانی عدل را عهده دار شود. تا آن‌جا که امام(ره) پس از تأسیس این درخت تناور فرمودند: «الطاف جلیه خداوند تبارک و تعالی بر ملّت عزیز و انقلاب اسلامی ایران ارزانی شد» و فرمودند: «من امیدوارم که این بسیج عمومی اسلامی ،الگو برای تمام مستضعفین جهان و ملّت‌های مسلمان عالم باشد و قرن پانزدهم(شمسی) قرن شکستن بتهای بزرگ ،و جایگزینی اسلام و توحید به جای شرک و زندقه و عدل وداد به جای ستمگری و بیداد گری  و قرن انسان‌های متعهد به جای آدم‌خوران بی فرهنگ باشد». در نگاه این دو بزرگوار، بسیج یک جایگاه بی بدیل در این حرکت نورانی دارد و شاخص‌هایی مانند اخلاص در عمل، بصیرت در نظر و نیز معنویت در رفتار را بخشی از سرمایه‌های معنوی و اجتماعی بسیج اشاره شده است. که ان شاء‌الله در این نوشتار مختصر به ماهیّت و رویکرد خالصانه در اندیشه و رفتار بسیج بیان خواهیم نمود.

 

رویکرد خالصانه در منطق بسیج
همان‌گونه که بیان شد، بسیج یک حرکت اجتماعی است که در هر جامعه‌ای با توجه به فرهنگ آن جامعه و به اشکال مختلفی در اثر شرایط خاص بوجود می‌آید . حتی در دوران صدر اسلام نیز به هنگام حمله کفار و منافقین علیه مسلمانان زمانی که فرمان تشکیل نیروی مبارز علیه آن‌ها داده می‌شود مسلمانان داوطلبانه در مساجد گردهم می‌آمدند تا توان خود را از نظر نیروی انسانی و تجهیزات نظامی برای مقابله با دشمنان اسلام بسیج کنند.

امام خمینی (ره) در این رابطه چنین می‌فرمایند: « قضیه بسیج، همان مساله‌ای است که در صدر اسلام بوده است این مساله جدید نیست، در اسلام سابقه داشته است و چون مقصد ما اسلام است ، باید هر جوانی یک نیرو باشد برای دفاع از اسلام و همه مردم و هر کسی در هر شغلی که هست مهیا باشد برای جلوگیری از کفر و هجوم بیگانگان». رهبر انقلاب نیز، در بیانی می فرمایند که: «حتی در میدان‌های عملی، در عرصه‌های علمی، جوانان مؤمن که خصوصیتشان همین است که مؤمن‌اند، دنبال نام و نشان نیستند، از همه‌ی ظرفیّت استفاده می‌کنند؛ هدف هم آرمان‌های نظام اسلامی است؛ معنای بسیجی این است.» (۱)

همچنان‌که رهبر انقلاب در تبیین ماهیّت خالصانه بسیج می‌فرمایند: «آمادگى جوانان بسیجى براى کار و تلاش مخلصانه در هر میدانى، معادلات و محاسبات آنان -دشمنان- را برهم مى‌زند». و در بیانی دیگر می‌فرمایند: « تا وقتى ملّت بزرگ ایران و نیروهاى مؤمن و با اخلاص در کشور وجود دارند هیچ کس نخواهد توانست مقاصد شریرانه خود را در ایران محقق سازد.»(۲)

چنین نیست که بسیج با ویژگی‌های خاصی تعریف شود و سپس در جامعه رهبری گردد و به اجرا درآید. بسیج، واقعیتی است که در جامعه ما رخ داده است، و در این مقامْ بازشناسی می‌شود. بسیج حرکتی خودجوش بود که از درون جامعه اسلامی پدید آمد. البته هیچ پدیده‌ای بدون عامل به وجود نمی‌آید، و شناسایی عواملی که موجب این حرکت شد در واقع شناسایی عوامل انقلاب است،‌ که خود بحث مستقل و جداگانه‌ای می‌طلبد. با شناخت ویژگی‌های بسیج و تفکر بسیجی می‌توان تأثیر و نقشی که این تفکر تاکنون در جامعه داشته و نیز وظیفه‌ای که در آینده به عهده دارد، بررسی ‌کرد.

 

ماهیّت خلوص افراد در رفتار بسیجیان
حرکت خالصانه و گمنامی از شاخص‌های یک مومن از ابتدای حرکت انبیاء و ائمه اطهار شناخته شده است که در منطق بسیج نیز جایگاه ویژه ای دارد. رویکرد خالصانه، همراه همیشگی بسیج و عمل بسیجیان از ابتدای شکل گیری انقلاب اسلامی تا کنون تجلی یافته است. از دوران دفاع مقدس گرفته، تا در عرصه اردوهای جهادی، فعالیت های فرهنگی و علمی و نیز در مجاهده با نیروهای تکفیری و حتی در مقابله اخیر با ویروس کرونا، این موضوع به خوبی قابل مشاهده است که بسیجیان در خط مقدم مقابله با بیماری پزشکی تا دشمن بیرونی پیش‌قدم بوده اند.

بسیج با انجام اقدامات فرهنگی توانست سالیانه چند میلیون جوان را که بیش از همه آماج تهاجم فرهنگی‌اند، تحت پوشش قرار دهد. و هر یک را به فراخور استعدادها، نیازها، علائق و … در یک یا چند مقوله فرهنگی، هنری، عقیدتی، سیاسی، علمی و … تحت آموزش قرار دهد. بسیج در تمام این فعالیت‌ها در صدد آن بود تا ارزش‌های دینی را در جوانان تقویت کند، هنجارهای مختلف را به آنان بیاموزد، اعتماد به نفس آنان را نیرومند سازد، پیوند آنان را با رهبری نیرومند سازد، و روحیه سلحشوری و مبارزه با استکبار را در آنان ایجاد کند.(۳)

رهبر انقلاب در تبیین این موضوع می‌فرمایند: « …  یک نکته این است که در دوران دفاع مقدس، آن‌چه که در حرکت بسیج دیده می شد، در عیار خلوص، دارای عیار بالائی بود، که این را باید امروز هم ما تأمین کنیم در حرکت بسیج. میدانِ امروز، میدان پیچیده‌تری است. رفتن در عرصه‌ی جنگ و قتال و مبارزه کردن و مسئولیت به عهده گرفتن، بعد هم به شهادت رسیدن یا جانباز شدن، یا به سلامت برگشتن، حضور در آن میدانْ کار خطرناکی است، امّا پیچیدگی ندارد. حضور در میدانِ امروز در مقابله‌ی با توطئه‌ی دشمن، حمله‌ی دشمن، و صف‌آرائی این دو صف و دو جبهه‌ی برجسته پیچیدگی هائی دارد؛ ممکن است آن خطرات نقدِ آن روز، امروز نباشد، لکن پیچیدگی‌های بیشتری دارد.»(۴) لذا یکی از اصلی‌ترین ویژگی مهم در منطق بسیج، «فداکاری» است. بسیجی برای رسیدن به هدف بلندی که برگزیده است، همه چیز را کوچک می‌شمارد، و در راه تحقق آن هدف، از بذل مال و جان و تمام تعلقاتش مضایقه‌ای ندارد.

 

اخلاص در عمل بسیجیان
بسیج دارای یک هویّت انقلابی و برخاسته از توده‌های مختلف اجتماعی در نظام جمهوری اسلامی است. بدون شک دستاوردهای چهل ساله جمهوری اسلامی و کسب اقتدار و پیروزی در برابر دسیسه‌های قدرت‌های جهانی را باید مرهون فداکاری‌ها و از خودگذشتگی‌های این نهاد انقلابی در نظام اسلامی دانست. لذا رهبر انقلاب در تبیین جایگاه اخلاص در عمل و عملکرد بسیج می‌فرمایند: « من به شما عزیزانم عرض کنم که یکی از برجسته‌ترین خصوصیاتی که ما برای فرد بسیجی قائل هستیم، عبارت است از صفا و خلوص. اخلاص و معنویت بسیجی و ارتباط با خدا در بسیجی، یک خصوصیت عمده است.»(۵)

«حاکمیّت‌بخشی به اسلام» یک اصل مهم در منطق و تفکر بسیجی است و در واقع بر دوش نظام و بسیجیان قرار دارد و حکایت آن همان حکایت «اصل فداکاری» است. «مبارزه با انحرافات» یک اصل دیگر تفکر بسیجی است و این هم حکایت اصول قبل را دارد. رهبر انقلاب در بیانی دیگر، پیرامون معامله‌گری بسیجیان با خداوند متعال و کسب رضای او در منطق بسیج می‌فرمایند: «شرط دیگر این است که در مقابل این حرکت و کار، از کسی مزد نخواهد. مزد، مربوط به جایی است که کسی از بیرون به‌ما انگیزه می‌دهد. این کار را بکن، این پول را بگیر. وقتی ما از درون و عمق جان و از عشقمان انگیزه می‌گیریم، از چه کسی می‌خواهیم مزد بگیریم؟ مزد دادن تحقیر ماست؛ تحقیر انسانی است که از درون دارد می‌جوشد. این‌ها خصوصیّت یک انسان بسیجی است؛ فرهنگ بسیج یعنی این.»(۶)


  1. بخشی از بیانات رهبر انقلاب ۱۳۸۸/۰۹/۰۴ 
  2. بخشی از بیانات رهبر انقلاب ۱۳۸۲/۰۳/۱۸ 
  3. برگرفته از مقاله «بررسی نقش بسیج در مقابله با تهاجم فرهنگی در میان جوانان شهر تهران»، به نگارش دکتر محمد باقر بابایی طلا تپه، دکتر اسماعیل کاوسی و علی محمدی.
  4. بخشی از بیانات رهبر انقلاب در دیدار جمعی از بسیجیان و فعالان طرح «صالحین» ۱۳۹۱/۰۹/۰۱
  5. بخشی از بیانات رهبر انقلاب ۱۳۷۶/۰۹/۰۵ 
  6. بخشی از بیانات رهبر انقلاب ۱۳۸۴/۰۴/۰۵ 
نظرات کاربران

دیدگاه بگذارید

avatar
  Subscribe  

در این پرونده بنا به بازخوانی و انتشار مصاحبه‌های کمتر دیده شده «آیت الله سید علی خامنه‌ای» با رسانه‌های مختلف داخلی و خارجی در دوران ریاست جمهوری داریم.

Sorry. No data so far.

Sorry. No data so far.

موسسه ایمان جهادی – صهـبا

دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیت‌الله‌العظمی سیدعلی خامنه‌ای (مد‌ظله‌العالی)

پایگاه اطلاع رسانی دفتر مقام معظم رهبری

سمن اندیشه ولایت

http://www.lohvaghalam.ir/

موسسه حدیث لوح و قلم

دفتر اعزام مبلغ دانشگاه امام صادق(ع)

موسسه مطالعات راهبردی علوم و معارف اسلام

پایگاه اطلاع‌رسانی هم‌اندیشی یاران انقلاب اسلامی

نهضت مردمی پوستر انقلاب

انتشارات حدیث راه عشق

موسسه قدر ولایت

بنیاد فرهنگ و اندیشه اسلامی

موسسه طلایه داران نور آفاق

مؤسسه فرهنگی ولاء منتظر

AIM

بنیاد فرهنگ و اندیشه اعتلاء

گروه روشنای علم

موسسه فرهنگی سراج اندیشه اسلامی

اندیشکده راهبردی تبیین

کمیته حدیث ولایت بسیج دانشجویی دانشگاه امام صادق(ع)