۲ اسفند ۱۳۹۸ مصادف با   26 جمادی الثانی 1441
تاریخ: ۵ بهمن ۱۳۹۸ |   تعداد بازدیدها: 252
کد خبر:76369
| ف | | |

انتخابات؛ تجلی مردم سالاری دینی (1)

«انقلاب اسلامی» مردم را از حاشیه به متن آورد

مردم، قبل از پیروزی انقلاب هیچ نقشی در مدیریّت کشور و تعیین مدیران نداشته‌اند؛ رؤسا، سلاطین، پادشاهان و اطرافیانشان، می‌آمدند، می‌رفتند، [امّا] مردم فقط تماشاچی بودند؛ هیچ نقشی نداشتند. انقلاب اسلامی آمد و مردم را از حاشیه به متن آورد؛ مردم شدند صاحب اختیار

پایگاه تحلیلی مصداق/ در یک تقسیم بندی کلان، می‌توان نظام‌‌های سیاسی را به دو دسته نظام­‌های سیاسی دینی و غیر دینی تفکیک کرد. نظام‌های سیاسی دینی که منشأ دینی دارند و حکومت، مدعی انتساب به دین، ترویج آن و اجرای شریعت است و نظام های سیاسی غیر دینی که هیچ گونه ارتباط و وابستگی به دین ندارند؛ دراین صورت ادیان آسمانی نیز نقشی در پیدایش نظام سیاسی نداشته و حاکمیت نیز در رفتار سیاسی خویش، التزامی به قوانین دینی ندارد. نظام های سیاسی که به هیچ شکلی خود را متعهد به پاسداری و ترویج دین نمی‌دانند و ریشه‌ی دینی ندارند، شکل‌های متفاوتی دارند که در حقیقت می‌توان به تعداد این نوع جوامع سیاسی و حکوم‌ ها، نظام سیاسی غیر دینی ذکر کرد؛ زیرا هرکدام دارای ویژگی‌هایی است که آن را از دیگر نظام‌­ها متمایز می‌سازد. نظام سیاسی با حاکمیت یک فرد(حکومت استبدادی و پادشاهی)، نظام سیاسی با حاکمیت گروهی(حکومت آریستوکراسی، الیگارشی و حکومت نخبگان) و نظام سیاسی با حاکمیت همگانی( حکومت بر مبنای دموکراسی) را می‌توان سه مدل حاکمیت غیردینی برشمرد.

رهبر انقلاب در بیانی، حکومت‌ها و نظام‌های سیاسی را در سه نوع تقسیم بندی می‌کنند. ایشان اولین مدل اداره حکومت را نظام‌های پلیسی می‌دانند که ماهیّت استبدادی و سلطنتی دارد. « نظام‌های دنیا سه گونه اداره می‌شوند: یا با زور، مثل نظام های پلیسی دنیا، که البته این اسمش اداره است؛ اداره نمی‌شوند، آخرش هم نمی‌مانند. این سیستم‌های استبدادی کمونیستی و سیستم‌های استبدادی سلطنتی و شبه‌سلطنتی را در دنیا ملاحظه می‌کنید. این که از ما برنمی‌آید و ما اینکاره نیستیم.»(۱)

رهبر انقلاب، دومین مدل اداره حکومت را حکومت های دموکرات می دانند که در ظاهر آزاد و مردم مدار بوده و در اصل همان سیاست های نظام استبدادی را به گونه ای دیگر اجرا می کنند ولی بواسطه تبلیغات سیاسی و رسانه ای سعی دارند، حقائق خویش را پنهان سازند. « … نوع دوم، آن سیستم هایی است که با تزویر و تبلیغات اداره می‌شوند؛ مثل این دمکراسیهای غربی. بله، فشار و شلاق و داغ و درفش مثل نظام‌های استبدادی نیست و مردم علی‌الظاهر آزادی دارند؛ امّا با تزویر اداره می‌شوند. این سیستم‌ها دستگاه‌های عظیم تبلیغاتی در اختیارشان است و تمام زندگی مردم را محاصره کرده‌اند. اصلاً کارگر و کارمند و کاسب وقت ندارد بیرون آن گنبد گردنده‌یی که این‌ها در وسطش گیر کرده‌اند، ببیند و درباره‌ی آن فکر کند؛ هرچه آن‌ها می‌گویند، همان را می‌فهمد.»(۲)

رهبر انقلاب نوع سوم از مدل‌های اداره جامعه را، نظام های مردم‌سالار واقعی می دانند که پشتوانه مردمی دارد و حاکمان و مردم رابطه ارباب و رعیت ندارند و نه با زور نظامی و نا با تزویر رسانه ای سعی در سلطه بر مردم را ندارند. معظم له، در ترسیم این مدل می فرمایند: « یک نوع نظام هم نظامی است که با محبت و عطوفت مردم اداره می‌شود. باید مردم را مورد محبت و احترام قرار داد و به آن‌ها اعتنا کرد، تا به دستگاه حاکمه وصل باشند و پشت سرش قرار گیرند. نظام ما تا حالا این‌گونه بوده است؛ بعد از این هم باید این‌طور باشد. بزرگترین بحران‌ها را هم همین عاطفه و محبت مردم از سر خواهد گذراند. یک‌وقت رئیس‌جمهور کشوری می‌خواست مشکلات سیاسی خودش را برای من تشریح کند. او می‌گفت که یکی از رؤسای جمهور گذشته‌ی ما شکر را یک قران گران کرد، علیه او کودتا شد و از بین رفت! من گفتم مشکل او این بوده که مردم را با خودش نداشته است. در مملکت ما، جنس‌های تثبیت‌شده گاهی قیمتشان ده برابر بالا می‌رود، امّا آب هم از آب تکان نمی‌خورد؛ چون مردم پشت سر دستگاهند و به دستگاه اعتماد دارند. گفتم مردم وقتی که پشت سر دستگاهند، ما هم می‌آییم به آن‌ها می‌گوییم که مثلاً این جنس را قبلاً به این قیمت می‌دادیم، امّا حالا می‌خواهیم گرانش کنیم؛ مردم قبول می‌کنند. پنج، شش سال قبل به مردم می‌گفتیم که همه باید به عنوان جهاد مالی به جنگ کمک کنند؛ مردم هم مثل مور و ملخ به طرف بانک‌ها ریختند، تا به حساب مالی شورای عالی پشتیبانی جنگ پول بریزند.»(۳)

رویدادهایی که در آبان ماه ۱۳۹۸ و افزایش قیمن بنزین و اغتشاشات برخی در داخل کشور، در بسیاری از کشورها موجب نابودی و سرنگونی نظام و متلاشی شدن اتحاد و سرمایه های درونی مردم می‌شد، ولی جامعه ایران و نظام سیاسی ما، به دلیل ریشه های مردمی خویش توانست در عین قبول مشکلات، مردم را همراه خویش سازد و اجازه سوء استفاده بیگانگان و رسانه های خارجی را ندهد.

البته در ارزیابی عینی از واقعیت های موجود جهان سیاسی و در نگاه دینی و اندیشه رهبر انقلاب، تفاوتی بین مدل اول و دوم نیست و در جهان کنونی هر دو نگاه در بستر یک دیکتاتوری بین المللی هستند که بارها توسط رهبر انقلاب مطرح شده است: « امروز در کشورهای اسلامی علیه دیکتاتوری‌های وابسته قیام شده است؛ این مقدمه‌ای است برای قیام علیه دیکتاتوری جهانی و دیکتاتوری بین‌المللی، که عبارت است از دیکتاتوری شبکه‌ی فاسد و خبیث صهیونیستی و قدرتهای استکباری. امروز استبداد بین‌المللی و دیکتاتوری بین‌المللی متجسم است در دیکتاتوری آمریکا و پیروان آمریکا و شبکه‌ی شیطانی و خطرناک صهیونیستی. امروز اینها با روشهای مختلف و با ابزارهای گوناگون در همه‌ی دنیا دارند دیکتاتوری می کنند.»(۴)

لذا در این گونه نظام ها، وجود سازمان های بین المللی، مجموعه های مردم نهاد و انتخابات های مختلف، تنها سرپوشی بر فجایع انسانی و فسادهای مالی و غیره آنهاست. مساله ای که رسانه های ایشان و حتی افراد و نخبگان ضد جنگ و ضد عدالت در غربو شرق عامل، از آن با خبرند ولی نه تنها در مقابل این دیکتاتوری ها سکوت کرده اند، بلکه سعی دارند، اتهامات به دولت های خود را به کشوری همچون ایران منتقل نمایند، که در حال شکل گیری یک نظام مردم سالار است که به مرور تمام انگاره های ذهنی و فلسفه پوشالی و ساختار دیکتاتور مآبانه غرب و شرق را از بین می ببرد. به فضل الهی، در یادداشت‌های بعدی، به بخشی از مفاهیم و ساختارهای مردم­‌سالار نظام اسلامی را در بستر انتخابات و در منظومه فکری رهبر انقلاب بیان خواهیم نمود.

 

انزوای سیاسی در مدل نظام پادشاهی
مدل حکومت ایران در زمان پهلوی، شاخص‌های نظام اول را داشت و رویکرد سلطنتی و استبدادی در آن نمایان بود و یک نظام حکومتی غربی که مردم خویش را بوسیله حربه های رسانه ای در قالب نظام دوم اداره می‌کرد؛ از نظام شاهانه ایران حمایت می کرد. و به تعبیر رهبر انقلاب، مردم در مدل حکومت‌داری استبدادی پهلوی در حاشیه و انزوا بودند: « ملّت ما از مسائل سیاسی منزوی بود، روگردان بود، حوادث کشور را مورد توجه قرار نمی‌داد. انقلاب این حالت را از ملّت ما گرفت، ما را تبدیل کرد به یک ملّت آگاه و سیاسی. امروز نوجوان‌های ما هم در دورترین نقاط کشور تحلیل سیاسی می‌کنند، حوادث سیاسی را درک می‌کنند، روی هر مسئله‌ای تحلیل می‌گذارند. قبل از انقلاب اینجور نبود. سیاست‌گرائی و سیاست‌فهمی مخصوص یک عده‌ی انگشت‌شمار در این کشور بود. مردم عموماً دور از حوادث کشور بودند؛ دولت­‌ها می‌آمدند و می‌­رفتند، قراردادهای بین‌المللی بسته می­‌شد، کارهای بزرگ در دنیا انجام می‌گرفت، ملت خبر هم نمی­‌شد …»(۵)

رهبر انقلاب در بیانیه گام دوم انقلاب، جزئیات این انزوای سیاسی و انحطاط تاریخی را اینگونه ترسیم می‌کنند: «انقلاب به یک انحطاط تاریخی طولانی پایان داد و کشور که در دوران پهلوی و قاجار بشدّت تحقیر شده و بشدّت عقب مانده بود، در مسیر پیشرفت سریع قرار گرفت؛ در گام نخست، رژیم ننگین سلطنت استبدادی را به حکومت مردمی و مردم‌سالاری تبدیل کرد و عنصر اراده‌ی ملّی را که جان‌مایه‌‌ی پیشرفت همه‌جانبه و حقیقی است در کانون مدیریّت کشور وارد کرد؛ آن‌گاه جوانان را میدان‌دار اصلی حوادث و وارد عرصه‌ی مدیریّت کرد؛ روحیه‌ و باور «ما می‌توانیم» را به همگان منتقل کرد؛ به برکت تحریم دشمنان،‌ اتّکاء به توانایی داخلی را به همه آموخت و این منشأ برکات بزرگ شد. …
ثالثاً: مشارکت مردمی را در مسائل سیاسی مانند انتخابات، مقابله با فتنه‌های داخلی، حضور در صحنه‌های ملّی و استکبارستیزی به اوج رسانید و در موضوعات اجتماعی مانند کمک‌رسانی‌ها و فعّالیّت‌های نیکوکاری که از پیش ‌از انقلاب آغاز شده بود، افزایش چشمگیر داد. پس ‌از انقلاب، مردم در مسابقه‌‌ی خدمت‌رسانی در حوادث طبیعی و کمبودهای اجتماعی مشتاقانه شرکت می­‌کنند».(۶)

رهبر انقلاب در بیانی، ضمن اشاره به برگزاری متعدد و پرشور انتخابات در ایران به عنوان گزینش‌های مردمی، برگزاری انتخابات های ریاست جمهوری،  مجلس شورای اسلامی، شورای شهر و روستا، مجلس خبرگان را به عنوان برکات انقلاب معرفی می‌کنند و تأکید دارند که: « نسل جدید ما فراموش نکند، ما دوره‌ی قبل از انقلاب را با همه‌ی وجودمان لمس کردیم؛ دیکتاتوری را، در حاشیه بودن مردم را، بی‌اعتنائی به مردم در امر حکومت را با همه‌ی وجودمان دیده‌ایم؛ جوان‌های ما ندیده‌اند. مردم، قبل از پیروزی انقلاب هیچ نقشی در مدیریّت کشور و تعیین مدیران نداشته‌اند؛ رؤسا، سلاطین، پادشاهان و اطرافیانشان، می‌آمدند، می‌رفتند، [امّا] مردم فقط تماشاچی بودند؛ هیچ نقشی نداشتند. انقلاب اسلامی آمد و مردم را از حاشیه به متن آورد؛ مردم شدند صاحب اختیار».(۷)


۱- بخشی از بیانات رهبر انقلاب در دیدار کارگزاران نظام ۱۳۷۰/۰۵/۲۳
۲- همان.
۳-همان.
۴- بخشی از بیانات رهبر انقلاب در دیدار شرکت‌کنندگان در اجلاس جهانی «جوانان و بیداری اسلامی» ۱۳۹۰/۱۱/۱۰
۵-بخشی از بیانات رهبر انقلاب در خطبه‌های نماز جمعه تهران ۱۳۹۰/۱۱/۱۴
۶- بیانیه «گام دوم انقلاب» رهبر انقلاب خطاب به ملت ایران ۱۳۹۷/۱۱/۲۲
۷- بخشی از بیانات رهبر انقلاب در مراسم تنفیذ حکم دوازدهمین دوره ریاست جمهوری اسلامی ایران ۱۳۹۶/۰۵/۱۲ 

نظرات کاربران

دیدگاه بگذارید

avatar
  Subscribe  

در این پرونده بنا به بازخوانی و انتشار مصاحبه‌های کمتر دیده شده «آیت الله سید علی خامنه‌ای» با رسانه‌های مختلف داخلی و خارجی در دوران ریاست جمهوری داریم.

موسسه ایمان جهادی – صهـبا

دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیت‌الله‌العظمی سیدعلی خامنه‌ای (مد‌ظله‌العالی)

پایگاه اطلاع رسانی دفتر مقام معظم رهبری

سمن اندیشه ولایت

http://www.lohvaghalam.ir/

موسسه حدیث لوح و قلم

دفتر اعزام مبلغ دانشگاه امام صادق(ع)

موسسه مطالعات راهبردی علوم و معارف اسلام

پایگاه اطلاع‌رسانی هم‌اندیشی یاران انقلاب اسلامی

نهضت مردمی پوستر انقلاب

انتشارات حدیث راه عشق

موسسه قدر ولایت

بنیاد فرهنگ و اندیشه اسلامی

موسسه طلایه داران نور آفاق

مؤسسه فرهنگی ولاء منتظر

AIM

بنیاد فرهنگ و اندیشه اعتلاء

گروه روشنای علم

موسسه فرهنگی سراج اندیشه اسلامی

اندیشکده راهبردی تبیین

کمیته حدیث ولایت بسیج دانشجویی دانشگاه امام صادق(ع)