۳۰ مرداد ۱۳۹۸ مصادف با   19 ذیحجه 1440
تاریخ: ۲۸ اردیبهشت ۱۳۹۸ |   تعداد بازدیدها: 245
کد خبر:72585
| ف | | |

معناشناسی مرزبندی با دشمنان (1)

چرا دشمن را نمى‌‌بینیم!؟

اغفالِ خواص و نخبگان از تأثیر دشمن، یکى از خطوط القائى و تبلیغاتى دشمن است. حالا طرق مختلفى براى این کار دارند. تا کسى بگوید دشمن، می‌گویند: آقا شما همه‌‌اش به گردن دشمن مى‌‌اندازید! خوب، هست دشمن؛ چرا نمى‌‌بینیم دشمن را؟

پایگاه تحلیلی مصداق/ ماهیّت وجود دشمن و لزوم درک و ضرورت دشمن‌شناسی، از موضوعات مهم و محوری در سخنان امام خمینی(قدس سره) و مقام معظم رهبری(مدظله العالی) در طول سال های متمادی به ویژه بعد از پیروزی انقلاب اسلامی بوده است. رهبر انقلاب بارها بر کسب بصیرت و بصیرت افزایی که از ضروریات دشمن‌شناسی به خصوص در طوفان حوادث‌اند تاکید کرده‌اند. ایشان شناخت انواع و اقسام حیله‌های دشمن و معرفی آن‌ها و آگاه کردن ملّت را بارها و بارها به مسئولان و مردم تأکید کرده‌اند.
این در حالی است که ایادی شرق و غرب و منافقان و ساده اندیشان به دنبال کتمان این حقیقت هستند و برخی از مردم نیز با وجود شواهد بسیار در دشمنی استکبار با ملّت ایران، اصل وجود دشمن را منکر شده و تنها یک حربه حاکمیت برای دشمن تراشی و وشاندن ضعف های نظام ایران می‌دانند.
لذا رهبر انقلاب در یکی از بیانات خویش، ضمن قبول ضعف های داخلی، جهت تبیین موضوع بیداری ذهن‌ها مردم و لزوم شناخت دشمن می‌فرمایند: «متأسفانه عدّه‌ای امروز حسّاسیت پیدا کرده‌اند؛ تا گفته می‌شود دشمن، لجشان می‌گیرد که چرا می‌گویید دشمن! دشمن هست؛ نمی‌شود شما دشمن را ندیده بگیرید. هیچ‌کس یک ملّت و یک جماعت را برای این‌که دشمنِ خود را ندیده است، خاکریزهای دشمن را ندیده است، اسلحه‌ی دشمن را ندیده است، توطئه‌ی دشمن را نفهمیده است، ستایش نخواهد کرد. خودِ دشمن به طور صریح می‌گوید که من دشمنی می‌کنم. خودِ دشمن می‌گوید که من برای ایجاد اختلال در ایران بودجه می‌گذارم؛ برای تشنّج افکار در ایران رادیو درست می‌کنم؛ می‌خواهم مردم ایران دو دسته شوند. ولی ما بگوییم نیست؟! این ساده‌لوحی نیست؟! بنابراین، دست دشمن هم در کار است. البته اگر ما بیدار باشیم و اشتباه نکنیم، دشمن نمی‌تواند کاری بکند. پس، اشتباه و غفلت و کوتاهی ما یقیناً یک جزء مهم و عنصر اساسی در موفقیت دشمن است.» (۱)
ریشه دشمنی شرق و غرب با ملّت و انقلاب ایران این است که، پیروزى انـقـلاب اسـلامـى ایران به رهبرى امام خمینى(ره) یکى از بارزترین رخدادهاى قرن بیستم به شمار مى‌رود. انقلابى که در ابعاد گوناگون، منشاء پیامدهاى بنیانى و شگرفى در سـطـح جهان گردید و علاوه بر آن که به انسان‌ها کرامت، به مسلمانان شوکت و به مؤمنان عزّت و عظمت بخشید و در ایران بر منافع بیگانگان خط بطلان کشید. (۲)
مطابق آنچه که در تئوری راه ها مطرح می شود، هر کس که راهی را انتخاب کند، دشمنانی نیز پیدا می کند که در طول راه پیوسته برای او ایجاد موانع، مزاحمت و سنگ اندازی می‌نمایند لذا در بطن گزینش راه، برانگیختن دشمنی نیز نهفته، هر رهرو دشمن یا دشمنانی دارد. (۳)
جمهوری اسلامی ایران نیز با انتخاب راه متفاوتی نسبت به جریان غالب درعالم بی گمان مخالفان و دشمنان بسیاری را برای خود پیدا کرده است. متأسفانه آن‌چه بسیاری از حکومت‌های امروزی به دنبال آن هستند مفهومی جز لذت طلبی و رفاه بیشتر از دنیا و عالم ماده ندارد و واژگانی چون خداپرستی و تلاش برای فراهم کردن زمینه مساعد به منظور پرستش اجتماعی انسان‌ها از قاموس نظریه پردازان سیاسی و حکمرانان کشورها محو شده است.
« جبهه دیگرى که دشمن بر روى آن سرمایه‌‌گذارى می‌کند، منصرف کردن ذهن مردم از دشمنىِ دشمن است. ما هرگز منکر نیستیم که در نارسائى‌‌هاى گوناگون و مشکلات فراوان جامعه، گاهی به سبب تقصیرهاى شخصى و تقصیرهاى اجتماعى است که در درون جامعه وجود دارد؛ در این هیچ تردیدى نیست. … یکى از لوازم توجه و ملاحظه براى ضربه نخوردن، دیدن دشمنى است که می‌خواهد به ما ضربه بزند؛ از این نباید غفلت کنیم. اغفالِ خواص و نخبگان از تأثیر دشمن، یکى از خطوط القائى و تبلیغاتى دشمن است. حالا طرق مختلفى براى این کار دارند. تا کسى بگوید دشمن، می‌گویند: آقا شما همه‌‌اش به گردن دشمن مى‌‌اندازید! خوب، هست دشمن؛ چرا نمى‌‌بینیم دشمن را؟ » (۴)

ماهیّت وجود دشمن
هر موجود زنده‌ای برای رشد و تکامل خود باید مسیر پر پی و خمی را طی نماید و در این مسیر با آفات و موانع درونی و بیرونی مواجه است. این مسئله در ذات عالم نهفته شده است و در نگاه و جهان بینی الهی، جزو سنت‌های جهان هستی و حکمت‌های الهی محسوب می‌شود و ذات عالم هستی و نیز مسیر رشد موجودات اعم از گیاهان، حیوانات و به ویژه انسان‌ها، همراه با موانعی هستند. در ادبیات دینی و قرآنی واژه «عدوّ» به کار رفته است.
این دشمن برای هر موجودی در عالم به گونه‌ای تجلی می‌یابد، برای مثال گیاهان و درخت‌ها برای رشد خود باید با موانع درونی(پوسیدگی، آفت‌ها) و بیرونی(سرما، گرما و …) مواجه است و حیوانات وحشی نیز، باید برای تکامل خود با سایر حیوانات جنگل به نبرد بپردازد. البته در این بین دشمنان انسان‌ها هم بیشتر و عملکرد انسان‌ها پیچیده‌تر خواهد بود.
یکی از مفاهیم پرکاربرد و واقعیّت‌های موجود جهان خلقت و زندگی بشر در ادوار مختلف تاریخ، وجود مفاهیمی همچون؛ نور و تاریکی، خوبی و بدی، زیبایی و زشتی، خیر و شر و امثال آن است که این حقایق به وفور در واقعیّت زندگی فردی، گروهی و اجتماعی انسان‌ها نیز بروز و ظهور یافته است که می‌توان این مفاهیم را در یک تقسیم بندی کلی به جبهه و جریان حق در مقابل جبهه و جریان باطل تقسیم نمود. این مفاهیم در قرآن کریم و منابع اسلامی نیز به تعابیری چون شجره طیبه و خبیثه، اصحاب الجنه و اصحاب النار و … بیان شده است.
این واقعیّت‌ها(آن‌چه که هست و واقع شده است)ی تاریخی و اجتماعی که در طول حیات مخلوقات به معنای اعم و در زندگی بشر در حیطه اخص خود براساس حقیقت‌ها(آن‌چه که باید باشد و تحقق یابد)ی الهی نشأت گرفته است. این‌که «فلسفه وجود خیر و شر و لازمه آن برای جهان هستی چیست؟» را می‌توان در مباحث عمیق‌تر و مرتبط مورد بحث و بررسی قرار داد. ولی تلویحاً باید اشاره کرد که این دو جریان در طول تاریخ بشری از ابتدای خلقت انسان تا به امروز امتداد داشته است. لذا ضمن اعتقاد به وجود چنین جریانی در قبل از خلقت حضرت آدم و حوا و با عنایت به فلسفه ذاتی وجود جریان حق و باطل می‌توان به جنبه‌های کاربردی آن توجه بیشتری نمود. این درحالی است که برخی اساساً نگاه دشمن شناسانه و وجود هر گونه بدی و زشتی در عالم را منتفی می دانند و گروه دیگری نیز هستند که تمام دنیا را سیاه دیده و هیچ نقطه نورانی در این جهان متصور نیستند.
یکی از شگردهای دشمنان بیرونی انسان مطمئناً این بوده و هست که نگاه دشمن‌شناسانه را از بشر حذف کرده و رویکرد غالب در میان انسان‌ها را تبدیل به استدلال و ذهنیت عدم «تئوری توطئه» در بعد اجتماعی و کلان آن شده است.
تجلی این تفکرات برای نمونه در تفکر غربی و در قالب ادیان منحرف شده دین حضرت موسی(تفکر قوم یهود) و مسیحیت و حتی برخی از مکاتب و دیدگاه‌های مسلمین نیز به خوبی نمایان است. به این نحو که این گروه، خداوند را خالق جهان پنداشته اند، ولی معتقدند که این دنیا مسیر خود را جلو می برد و پروردگار توان (اشاره به شکست خداوند در کشتی با یکی از انبیاء در تورات تحریف شده)، برنامه و یا اراده‌ای(اشاره به تفکر ساعت کوکی در تفکر غربیان) در اداره این جهان ندارد و به گونه‌ای است که این جهان مسیر خود را می‌رود و خالق آن دیگر توجهی به آن نداشته و همان‌گونه که بیان شد، اختیاری در هدایت آن ندارد.

ولی در تفکر ناب اسلامی، نه تنها خداوند با تدبیر و حکمت خود، جریان حق و باطل را طراحی نموده است، بلکه ذات باری تعالی در ورای دو جریان باطل به انحاء مختلف به رشد و تکامل هستی و جهان بشری کمک می‌کند. لذا هوای نفس، ابلیس و شیاطین و سلاطین و مستکبران تاریخ در خدمت حکمت بالغه الهی در تکاپو هستند و این عناصر خود، به عنوان مخلوقات و خادمان درگاه الهی به شمار می‌روند.
در ترسیم جایگاه دشمن در نظام بشری رهبر انقلاب بیان می‌دارند: «آن عاملی که ملّت‌ها را در مقابل قدرت‌ها ضعیف می‌کند، بی‌ارادگی خود ملّت‌هاست. اگر ملّتی با اراده حرکت کند، به خدا متّکی باشد و دستور الهی را اطاعت نماید، هیچ قدرتی نمی‌تواند مویی از سر او کم کند «أُفٍّ لَّکُمْ وَلِمَا تَعْبُدُونَ مِن دُونِ اللَّهِ أَفَلَا تَعْقِلُونَ»(۵)، ابراهیم علیه السلام فرمود: «اف بر شما و بر آن چیزی که جاهلانه عبادتش می‌کنید و در مقابل آن سر فرو می‌آورید.» سیر حرکت ابراهیم علیه السلام به این ترتیب بود که اوّل حرکت تندی انجام داد، تا وجدان‌ها و ذهن‌ها را متوجّه کند، آنگاه، با استفاده از آن توجّهی که دل‌ها پیدا کرد، سخن حق را در یک جمله به دل‌ها و ذهن‌های آن‌ها القاء نمود. بعد از آن‌که بیداری در مردم به وجود آمد، نوبت به دشمن رسید تا عکس العمل نشان دهد. دشمن کیست؟ همان است که قرآن فرمود: « وَیُرِیدُ الَّذِینَ یَتَّبِعُونَ الشَّهَوَاتِ أَن تَمِیلُوا مَیْلًا عَظِیمًا »(۶) «کسانی که مست شهوت و قدرت و پولند، آن‌ها هستند که می‌خواهند همه ی مردم در حال غفلت باشند. همه مست باشند؛ چون آن‌ها مستند! مسأله این است. ملّت و رهبر الهی ایران، همین راه را طی نمودند و امروز شما ملاحظه می‌کنید که در دنیا، بیداری به وجود آمده است. این سخن، سخنی اغراق‌آمیز و مبالغه آلود نیست؛ بلکه یک حقیقت است.»(۷)


  1. بخشی از بیانات رهبر معظم انقلاب در خطبه‌های نماز جمعه تهران‌، مورخ:۱۳۷۹/۰۱/۲۶
  2. دشمن شناسی از دیدگاه امام خمینی(ره)، حمید نگارش، پژوهشکده تحقیقات سیاسی سپاه، ص۷٫
  3. مبانی تصمیم گیری سیاسی از دیدگاه امام خمینی(ره)، ابراهیم برزگر، سازمان تبلیغات، ۱۳۷۳ ص ۲۷۶٫
  4. بخشی از بیانات رهبر معظم انقلاب در دیدار اعضای مجلس خبرگان رهبری، مورخ: ۱۳۸۸/۰۷/۰۲٫
  5. قرآن کریم، سوره مبارکه انبیاء، آیه ۶۷٫
  6. قرآن کریم، سوره مبارکه نساء، آیه ۲۷٫
  7. بخشی از بیانات رهبر معظم انقلاب در صحن آستان قدس رضوی، مورخ: ۱۳۷۳/۰۱/۰۱٫
نظرات کاربران

دیدگاه بگذارید

avatar
  Subscribe  

  رهبر انقلاب: امام بزرگوار فرمود: «آمریکا شیطان بزرگ است» بعضی اصرار دارند این شیطان بزرگ را به شکل فرشته‌ی نجات وانمود کنند، ملت ایران این شیطان را بیرون کرد؛ نباید بگذاریم وقتی از در بیرونش کردیم از پنجره برگردد و نفوذ پیدا کند.‌ آمریکا دشمنی خود را پنهان نمی‌کند؛ یکی لبخند می‌زند، یکی مصوبه […]

موسسه ایمان جهادی – صهـبا

دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیت‌الله‌العظمی سیدعلی خامنه‌ای (مد‌ظله‌العالی)

پایگاه اطلاع رسانی دفتر مقام معظم رهبری

سمن اندیشه ولایت

http://www.lohvaghalam.ir/

موسسه حدیث لوح و قلم

دفتر اعزام مبلغ دانشگاه امام صادق(ع)

موسسه مطالعات راهبردی علوم و معارف اسلام

پایگاه اطلاع‌رسانی هم‌اندیشی یاران انقلاب اسلامی

نهضت مردمی پوستر انقلاب

انتشارات حدیث راه عشق

موسسه قدر ولایت

بنیاد فرهنگ و اندیشه اسلامی

موسسه طلایه داران نور آفاق

مؤسسه فرهنگی ولاء منتظر

AIM

بنیاد فرهنگ و اندیشه اعتلاء

گروه روشنای علم

موسسه فرهنگی سراج اندیشه اسلامی

اندیشکده راهبردی تبیین

کمیته حدیث ولایت بسیج دانشجویی دانشگاه امام صادق(ع)