۱ فروردین ۱۳۹۸ مصادف با   14 رجب 1440
تاریخ: ۲۷ بهمن ۱۳۹۷ |   تعداد بازدیدها: 229
کد خبر:71183
| ف | | |

تمدّن نوین اسلامی و راهکارهای تحقق (1)

دِینِ سنگین تمدّن غرب به اسلام

تمدّن اسلامی با تولد اوّلین حکومت اسلامی در مدینه النبی(ص) شکل گرفت و با نهضتی علمی و بی‌­مانند به محوریت قرآن و سیره­‌ی پیامبر اعظم(ص) قرن بعد به اوج شکوفایی رسید. در واقع، دین اسلام خالق تمدّنی عظیم و همه جانبه شد و ملّت­‌های گوناگون را به یکدیگر پیوند داد و این سرمایه را در کمک به علم و تمدّن بشری هزینه کرد.با درنگ در تاریخ، به ارزش عظیم و غرورآمیز خدمات اسلام به تمدّن بشری و دین بسیار سنگین تمدّن غرب به تمدّن اسلامی پی می‌­بریم.

پایگاه تحلیلی مصداق/ در جوامع مختلف اهداف بلند مدت گوناگونی وجود دارند که ممکن است تحقق آن‌ها مستلزم خواسته­‌ها و تغییراتی شگرف در عمق روح و معنویّت اجتماعی باشند. این اهداف که معمولاً با توانایی‌­هایی ملّی سنجیده می­‌شوند، می‌توانند پایه‌­گذار عبور از مرحله‌­ای به مرحله‌ی دیگر و یا در راستای بلند­پروازی‌های معقول یک ملّت طرح گردند. در این بین مقوله‌ی تمدّن سازی و احیای تمدّن‌های کهن در قالبی نو نیز در وهله‌ی نخست مستلزم وجود تفکر و اندیشه‌ی تمدّن‌­ساز و در مراحل بعدی ملزم به اجرای طرح‌­های تدوین شده می‌باشد. چرا که فکر تمدّنی، اندیشه‌­ای جزئی نیست و در درجه‌ی والاتری نسبت به سیاست گذاری‌های عمومی قرار دارد. از این رو سیاست گذاری‌های عمومی، برنامه‌­های توسعه، پیشرفت اقتصادی، سیاست خارجی و… نیز باید در ذیل و در راستای رسیدن به تمدن نوین قرار گیرند. تمدّن اسلامی با تولد اوّلین حکومت اسلامی در مدینه النبی(ص) شکل گرفت و با نهضتی علمی و بی‌­مانند به محوریت قرآن و سیره­‌ی پیامبر اعظم(ص) قرن بعد به اوج شکوفایی رسید. در واقع، دین اسلام خالق تمدّنی عظیم و همه جانبه شد و ملّت­‌های گوناگون را به یکدیگر پیوند داد و این سرمایه را در کمک به علم و تمدّن بشری هزینه کرد. با درنگ در تاریخ، به ارزش عظیم و غرورآمیز خدمات اسلام به تمدّن بشری و دین بسیار سنگین تمدّن غرب به تمدّن اسلامی پی می‌­بریم. مسلمانان با تکیه بر معارف دین، دوران اعجاب‌­آوری از اعتلا و شکوفایی تمدّنی را پشت سر گذاشتند که چندین قرن، مشعل‌­دار تمدّن بشری بود؛ امّا دوری تدریجی از روح و حقیقت اسلام، تمدّن اسلام را در سراشیبی سقوط افکند و حکایت غم‌بار انحطاط آن را قصه دوست و دشمن قرار داد.

با شروع جریان بیداری اسلامی از دو قرن اخیر، تلاش برای احیای هویّت اسلامی آغاز شد؛ از آن‌جایی که تمدّن اسلامی گذشته یکی از افتخارات در حافظه تاریخی مسلمانان بوده است، یاد و خاطره آن و امید به بازگشت آن دوران طلایی، یکی از عناصر مهم و مؤثر در احیای هویّت و مبارزه با خودباختگی به شمار می‌­رفت و می­‌رود؛ لذا بررسی علل اعتلا و انحطاط و راه‌های تجدید تمدّن اسلامی، از دیرباز همواره در اندیشه متفکران دلسوز جاری و مطرح بوده و راه‌کارهای مختلفی نیز ارائه شده است. با پیروزی انقلاب اسلامی که نقطه‌­ی عطف این مسیر بود، مرحله­‌ی جدید تأسیس نظام سیاسی و تلاش برای اجرای احکام فردی و اجتماعی اسلام آغاز شد که بیدارگری رهبر و معمار انقلاب، امام خمینی(ره) در تکوین و تداوم این ثمره درخشان، محوری و اساسی بوده است. پس از معظم له با رهبری حضرت آیت الله خامنه­‌ای(حفظه الله تعالی) این جریان عمیق­‌تر گشت و ایشان با تأکید بر حفظ دستاوردها و ارائه و پیگری طرح‌­هایی مانند نهضت نرم افزاری و تولید علم، نوید احیای تمدّن اسلامی را دادند تا زمینه‌­ای برای تحقق حکومت عدل جهانی و ظهور برترین بیدارگر بشریت حضرت ولیعصر(عج) گردد. امّا در این میان عواملی مانع از شکل‌­گیری تمدّن نوین اسلامی شده است که این پرونده به دنبال بررسی این عوامل و راه‌کارهای برون رفت از آن می‌­باشد.

«فرهنگ» و «تمدّن»، مهم‌ترین عاملی است که به ملل جهان هویّت می‌بخشد. برخی بر این عقیده‌اند که فرهنگ و تمدّن، امری تاریخی و مربوط به گذشته است و افول و انحطاط تمدّن‌ها اجتناب‌ناپذیر است. از نظر آن‌ها، فرهنگ همچون ارگانیسمی زنده است که تنها یک دور زندگی دارد؛ موجی است که اوج می‌گیرد، سپس برای همیشه فرو می‌افتد. (شریف، ۱۳۶۲: ۵-۴) به عقیده‌­ی آن‌ها، فرهنگ و تمدّن اسلامی نیز پس از شکل‌گیری، در قرن سوم تا ششم هجری به ترقی رسید و آن‌گاه به انحطاط گرایید، پس احیای آن دیگر معنا

مطالب مرتبط:

نظرات کاربران

دیدگاه‌ها بسته شده‌اند.

اصل عدالت اگر چه به عنوان یکی از مهمترین رکن های دین اسلام مطرح اسـت اما تـاکنون بیـان روشن و کاملی درباره معیارهای عدالت، بویژه در حوزه «اقتصادی و نسبت آن با عدالت اجتمـاعی» توسط متفکران اسلامی ارائه نشده اسـت. امام خمینی(ره): در ترسیم مسیر حرکت جمهوری اسلامی، عدالت را به عنوان سنگ‌بنایی اساسی معرفی […]

موسسه ایمان جهادی – صهـبا

دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیت‌الله‌العظمی سیدعلی خامنه‌ای (مد‌ظله‌العالی)

پایگاه اطلاع رسانی دفتر مقام معظم رهبری

سمن اندیشه ولایت

http://www.lohvaghalam.ir/

موسسه حدیث لوح و قلم

دفتر اعزام مبلغ دانشگاه امام صادق(ع)

موسسه مطالعات راهبردی علوم و معارف اسلام

پایگاه اطلاع‌رسانی هم‌اندیشی یاران انقلاب اسلامی

نهضت مردمی پوستر انقلاب

انتشارات حدیث راه عشق

موسسه قدر ولایت

بنیاد فرهنگ و اندیشه اسلامی

موسسه طلایه داران نور آفاق

مؤسسه فرهنگی ولاء منتظر

AIM

بنیاد فرهنگ و اندیشه اعتلاء

گروه روشنای علم

موسسه فرهنگی سراج اندیشه اسلامی

اندیشکده راهبردی تبیین

کمیته حدیث ولایت بسیج دانشجویی دانشگاه امام صادق(ع)