۲۷ خرداد ۱۳۹۸ مصادف با   13 شوال 1440
تاریخ: ۳۰ آبان ۱۳۹۷ |   تعداد بازدیدها: 465
کد خبر:69512
| ف | | |

در گفتگو با «مهدی مسائلی» مطرح شد:

اتّحاد با وجود اختلاف

اتّحاد به معنی عقب‌­نشینی از عقاید نیست، بلکه اتّحاد بدان معنا است که مسلمانان اشتراکات خودشان را که همان توحید و نبوّت است را درک کرده و بسیاری از اصول فکری و فروع اندیشه‌­های مشترک را بشناسند و در راستای تقویت آن­ها اتّحاد و تلاش کنند، اگر چه ممکن است اختلافاتی هم وجود داشته باشد.اتّحادی که ما از آن صحبت می­‌کنیم، هم­گام با اختلافاتی است که در جهان اسلام وجود دارد و بدیهی است که این اختلافات هیچ‌گاه از بین نمی رود، روایات هم این را بیان کردند و می­‌گویند که اختلافات همواره وجود خواهند داشت و چاره­ای هم برای آن نیست.

پایگاه تحلیلی مصداق/ مدت زیادی از طراحی و اجرای پروژه تفرقه‌­افکنی در اسلام می­‌گذرد. پروژه­ای که به تعبیر مقام­‌معظم‌­رهبری، انگلیسی­‌ها در آن یدِ طولایی دارند. طرحی که در آن اتّحاد و وحدت مسلمانان هدف گرفته شده و ضمن مشغول‌­سازی فرق اسلامی به یک­دیگر، تصویری زشت، خشن و البته مورد پسند دشمنان را از اسلام به نمایش می­‌گذارد. با توجّه به قرار گرفتن در هفته وحدت و اهمیّت و ضرورت این مسئله، گفتگویی با حجت الاسلام مهدی مسائلی، از فعّالین و قلم به دستان حوزه وحدت اسلامی داشتیم که به شرح زیر تقدیم می‌­گردد:
«مصداق»: با سلام و تبریک ایام میلاد حضرت رسول(ص) و امام صادق(ع)، در ابتدای گفتگو درباره ضرورت وحدت و اتّحاد میان مسلمانان و این­‌که ماهیّت این وحدت چگونه است، صحبت کنید؟

مباحث مختلفی در موضوع وحدت تعریف وجود دارد و آن­چه که ما باید بدانیم این است که نکته مهم وحدت  آن است که مسلمانان تحت عنوان اسلام، گِرد هم جمع شوند و تقویت اسلام را دنبال کنند؛ چرا که اگر اسلام تقویت شود، همه مسلمانان زیر پرچم اسلام تقویت شده و حجّت پیدا می‌کنند و رشد اسلام، رشد همه مسلمانان را در پی خواهد داشت.

باید به این فهم برسیم که بین مسلمانان یک اصل مشترکی که همان اسلام است، وجود دارد و اختلافاتی که چه بین ملیّت­‌ها، قومیّت‌­ها و … وجود دارد به آن اندازه اهمیّت ندارد که بخواهیم از اسلام صرف‌نظر کنیم و باید این اصل مهم و این نقطه اشتراک را تقویت کنیم و وقتی اسلام تقویت شد و مسلمان ارزش پیدا کرد، همه ما در پرتوی عزّت اسلام، عزّت پیدا می‌­کنیم.

زمانی دشمن از بیرون موانعی را برای مسلمانان ایجاد می‌­کند و علیه اسلام مبارزه می‌­کند، در این زمان مسلمانان دشمن بیرونی را می‌­شناسند و نسبت به آن موضع­‌گیری می‌کنند، اما زمانی که دشمن از درونِ جامعه اسلامی شروع به دشمنی کرده و در حقیقت جنگ داخلی و تفرقه ایجاد می‌­کند، دوستان با یک­دیگر درگیر می­‌شوند و این نوع دشمنی بسیار آسیب زننده است.

وقتی که دوست، مقابل دوست ایستاد، به اعتقادات مختصّ یک­دیگر حمله می­‌کنند که این امر اوّلاً موجب آسیب‌ ­رساندن به پیکره اسلام شده و ثانیاً به جای این­که قدرت دنیای اسلام را در مقابل دشمنان به کار گیرند، در مقابل دوستان خود به کار می‌­گیرند و این بسیار خطرساز و خطرناک است.

کاری که دشمنان انجام می­‌دهند، این است که اختلافات موجود در میان جوامع اسلامی را هدایت و تقویّت می­‌کنند و به آن­ها جهت می‌­دهند. به عبارت دیگر اختلافات را در جهت اهداف و منافع خودشان هدایت می­‌کنند.

 

«مصداق»: زمانی که از وحدت و اتّحاد مسلمانان صحبت به میان می­‌آید، به طور قطع منظور، اتّحاد میان همه مذاهب اسلامی است، آیا معنای این وحدت، عقب‌­نشینی از عقاید مذهبی است؟

اتّحاد به معنی عقب‌­نشینی از عقاید نیست، بلکه اتّحاد بدان معنا است که مسلمانان اشتراکات خودشان را که همان توحید و نبوّت است را درک کرده و بسیاری از اصول فکری و فروع اندیشه‌­های مشترک را بشناسند و در راستای تقویت آن­ها اتّحاد و تلاش کنند، اگر چه ممکن است اختلافاتی هم وجود داشته باشد.

منظور از اتّحاد هیچ­‌گاه به معنی حذف اختلافات نیست، چرا که این کار در اصل نوعی تفرقه‌افکنی است. برخی از گرو‌ه­‌هایی که از آن‌­ها به عنوان گروه‌­های تفرقه‌­افکن یاد می‌کنیم، به دنبال حذف اختلافات هستند­؛ به طور مثال جریان گروه تکفیری داعش، جریانی است که تنها یک عقیده را می‌­خواهد در جهان اسلام حاکم کند و حتّی یک پرچم را به عنوان پرچم حاکم در جهان اسلام تعریف می‌­کند، یک حاکم را تعریف می­‌کند و این خودش تفرقه انگیزی است. اگر جریانی بخواهد اختلافی در جهان اسلام نباشد، این خودش یک نوع تفرقه­‌افکنی به شمار می‌­رود.

اتّحادی که ما از آن صحبت می­‌کنیم، هم­گام با اختلافاتی است که در جهان اسلام وجود دارد و بدیهی است که این اختلافات هیچ‌گاه از بین نمی رود، روایات هم این را بیان کردند و می­‌گویند که اختلافات همواره وجود خواهند داشت و چاره­ای هم برای آن نیست.

 

«مصداق»: در این صورت روش‌­شناسی این وحدت چیست؟

در بحث اختلافات یک سری اختلافات حقیقی وجود دارد و یک دسته از اختلافاتی وجود دارد که منشأ آن جدایی و دوری مسلمانان از یک­دیگر و سوءتفاهم است؛ بر اساس تبلیغات سوء، دید شیعیان نسبت به اهل سنّت منفی است و در بین برادران اهل سنّت نیز همین­‌طور است؛ اگر اهل سنّت و شیعیان با یک­دیگر تعامل و گفتگو داشته باشند، دیدگاه­‌های منفی از بین خواهد رفت.

به عبارت دقیق، شیعه و اهل سنّت اختلافاتی در بحث ولایت و امامت دارند، امّا ۹۰ درصد از مبانی‌­ای که به عنوان اختلاف از آن­‌ها یاد می­‌شود، اختلافاتی است که ناشی از جدایی و عدم گفتگو است لذا قطعاً اگر گفتگویی بین شیعیان و اهل سنّت که از آن به عنوان تقریب مذاهب اسلامی یاد می­‌کنیم، ایجاد شود و گفتگوها در یک فضای علمی و فضایی که تعصّبات مذهبی و تحریک مسائل مذهبی نیست، صورت بگیرد؛ بسیاری از اختلافات حل می‌­شود.

در زمان آیت­‌الله‌­العظمی بروجردی(رضی‌­الله‌­عنه)، تعاملی میان حوزه علمیه قم و الزهرای مصر ایجاد شد. هر چند کار بسیار مشکلی بود، اما به مرور و به واسطه گفتگوهایی که بین علما و دانشگاهیان مصر ایجاد شد، ریشه برخی سوء تفاهمات برطرف شد و مسیرهای تازه­ای در دنیای اسلام باز شد. اگر این مسیر دنبال شود در عرصه­‌های مختلف، بسیاری از مسائل حل خواهد شد.

 

«مصداق»: قدری به جریان­‌ شناسی تفرقه بپردازیم!

اگر در صدر اسلام بررسی کنیم، می­‌بینیم که ابوسفیان و معاویه کسانی هستند که چشم طمع به اسلام و حکومت اسلامی داشتند و دنبال اضمحلال آن بودند.اوّلین کسانی که تفرقه را ایجاد کردند و حتی قدم‌­هایی را در این زمینه برداشته و متأسفانه موفقیت­‌هایی هم داشتند، همین‌­ها بودند.

نقل­‌های تاریخیِ بسیار زیادی داریم که بعد از رحلت پیامبر (ص)، ابوسفیان دست بیعت سوی حضرت علی (ع) دراز کرد و خواست با ایشان بیعت کند تا حقّ حضرت علی(ع) را از خلفا بگیرد، اما حضرت علی(ع) دست ابوسفیان را رد کرده و اشاره داشتند که از بیعت وی بی­‌نیاز بوده و تأکید کردند که او به دنبال تفرقه­‌انگیزی است. نقل شده که ابوسفیان بارها مراجعه کرد و می­‌خواست که فضای تفرقه را ایجاد کند و در سخنان حضرت علی(ع) می­‌بینیم که حضرت می‌­گویند ابوسفیان قصد داشت مسلمانان را به جان هم بیاندازد.

پس از تلاش­‌های ابوسفیان و زمانی که ماجرای قتل عثمان رخ داد، شاهد آن هستیم که معاویه پیراهن عثمان را علم کرد و افرادی را در مقابل امیرالمومنین(ع) قرار دارد و در نامه‌­هایی که از حضرت علی (ع) وجود دارد می‌­خوانیم که معاویه تحریک مذهبی می­‌کرد، به گونه‌­ای صحبت می­‌کرد که حضرت علی(ع) را به موضع‌­گیری در برابر خلفا وادار کند، امّا حضرت امیر(ع) بسیار هوشیارانه در مقابل این هدف معاویه ایستادگی کردند که همه این مسائل و نمونه‌­های آن در تاریخ ثبت شده است.
در جنگ­‌های مختلف، بارها از حضرت علی(ع) پیرامون خلفای گذشته سوال می‌­شد، ایشان آ‌ن‌­ها را نسبت به کِید معاویه هوشیار کرده و آ‌ن‌­ها را از درگیر­شدن به بحث‌­های این‌چنینی منع می­‌کردند.

این تفرقه­‌افکنی در طول تاریخ ادامه می­‌یابد. حتی در عصر صفویّه، زمانی که اسلام در حال قدرت گرفتن است، دشمنان تلاش می­‌کنند عثمانی و صفویّه را درگیر یک­دیگر کنند که هنوز این جنگ­‌ها در دنیای اسلام ادامه دارد. در حالی که دشمنان، رشد اقتصادی و فرهنگی دارند، مسلمانان درگیر جنگ­‌های مذهبی هستند و دشمنان به واسطه همین جنگ‌ها، منابع خودشان را اتلاف کرده و می­‌کنند.

 

«مصداق»: موضع اصلی دشمنان وحدت اسلامی چیست؟

کسانی که به وحدت اسلامی آسیب می­‌زنند، به خاطر روحیه تکفیری‌­شان است و این روحیه هر کجا که باشد، موجب تفرقه­‌افکنی می‌­شود. باید اختلافات را بپذیریم و ضرورت وحدت را درک کنیم تا تکفیر را از میان مسلمانان از بین ببریم. باید بدانیم که اختلاف میان مسلمانان امر بدیهی است که وجود داشته و وجود خواهد داشت.

از سوی دیگر باید بدانیم که برخی از اختلافات مسلمانان را از مسیر اصلی دور می­‌کند و بخش دیگر هم ضرری به مسلمانان می­‌زند؛ ولی متأسفانه امروزه برخی از افراد که مقام و جایگاه خود را در وجودِ روحیه تکفیر می­‌دانند، بر روحیه تکفیری افراد سوار شده و آن را جلو می­‌برند که باید در این زمینه روشنگری شود.

 

«مصداق»: نقش گروه­های تفرقه‌­افکن و افراطی در پازل دشمن چیست؟

یکی از کارهایی که وظیفه‌ ما است، تبلیغ درست اسلام و تبلیغ خط مشی اصیل و صحیح اسلام است. اگر به هر نحوی افراد را از خط­‌مشی درست اسلام دور کرده و به سمت جریان­‌های افراطی سوق دهیم، خدمت بزرگی به دشمنان کرده­‌ایم. در توهین‌­هایی که به مقدّسات اهل سنّت می­‌شود و به نوعی تحریک مذهبی را در پی دارد ما شاهد همین مسئله هستیم.

اما گروه­‌های تفرقه‌­افکن دو نقش اساسی را بازی می­‌کنند:  اول این­که باعث درگیری و کشته‌­شدن عدّه­ای از مسلمانان می‌­شوند و از سوی دیگر باعث می­‌شوند که بسیاری افراد از اسلام ناب و اصیل محمدی که هدف اهل بیت (علیهم السلام) و حضرت محمّد (ص) بوده، دور شده و درگیر حواشی بی‌­ارزش دینی شوند که این به نسبت، خیانت بزرگ­تری است.افرادی که دست به چنین اقداماتی می­‌زنند هم خودشان از مسیر اسلام دور هستند و هم دیگران را از مسیر اصلی منحرف می­‌کنند.

 

«مصداق»: یکی از مطالبات حضرت آقا، تدوین منشور وحدت اسلامی است. تا به امروز چه اقداماتی برای طراحی و تدوین منشور وحدت اسلامی صورت گرفته است؟

تببین این منشور وظیفه علما است. باید هر کدام از فرق اسلامی، ضرورت­‌های مختصّ خود و وظایف خود را بشناسند و علما باید چنین مهمّی را مشخص کنند. هم­چنین باید ساز و کار برخورد لازم در شرایطی که نیاز است با تفرقه­‌افکنان در نظر داشته باشند را مشخّص کنند.در طراحی این منشور، باید علما و همه افرادی که دغدغه وحدت اسلامی را دارند فعّال شوند. ولی تا به امروز اقدام عملی که بتوان روی آن تأمّلی انجام داد، صورت نگرفته است.

نظرات کاربران

دیدگاه بگذارید

avatar
  Subscribe  

  رهبر انقلاب: امام بزرگوار فرمود: «آمریکا شیطان بزرگ است» بعضی اصرار دارند این شیطان بزرگ را به شکل فرشته‌ی نجات وانمود کنند، ملت ایران این شیطان را بیرون کرد؛ نباید بگذاریم وقتی از در بیرونش کردیم از پنجره برگردد و نفوذ پیدا کند.‌ آمریکا دشمنی خود را پنهان نمی‌کند؛ یکی لبخند می‌زند، یکی مصوبه […]

موسسه ایمان جهادی – صهـبا

دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیت‌الله‌العظمی سیدعلی خامنه‌ای (مد‌ظله‌العالی)

پایگاه اطلاع رسانی دفتر مقام معظم رهبری

سمن اندیشه ولایت

http://www.lohvaghalam.ir/

موسسه حدیث لوح و قلم

دفتر اعزام مبلغ دانشگاه امام صادق(ع)

موسسه مطالعات راهبردی علوم و معارف اسلام

پایگاه اطلاع‌رسانی هم‌اندیشی یاران انقلاب اسلامی

نهضت مردمی پوستر انقلاب

انتشارات حدیث راه عشق

موسسه قدر ولایت

بنیاد فرهنگ و اندیشه اسلامی

موسسه طلایه داران نور آفاق

مؤسسه فرهنگی ولاء منتظر

AIM

بنیاد فرهنگ و اندیشه اعتلاء

گروه روشنای علم

موسسه فرهنگی سراج اندیشه اسلامی

اندیشکده راهبردی تبیین

کمیته حدیث ولایت بسیج دانشجویی دانشگاه امام صادق(ع)