۲۷ مهر ۱۳۹۷ مصادف با   8 صفر 1440
تاریخ: ۲۰ دی ۱۳۹۶ |   تعداد بازدیدها: 1,128
کد خبر:63935
| ف | | |

بررسی نقش شبکه های اجتماعی در جنگ نرم(بخش دوم)،

کارکرد شبکه های اجتماعی در بحران آفرینی و فتنه

رسانه ها و شبکه های اجتماعی با طرح ادعاهایی مانند تمامیت خواهی حکومت، نقض حقوق بشر، سرکوب آزادی بیان، تشدید محدودیت بر مطبوعات، تضییع آزادی گروه های سیاسی اجتماعی، صنفی، تشدید محدودیت اقوام مختلف، زنان، دانشجویان و بازداشت بعضی افراد، القای شکاف بین مردم و رهبران، القای نبود حمایت مردمی و مشروعیت بخشی به تصمیم های رهبران و… درصدد به چالش کشیدن مشروعیت نظام جمهوری اسلامی ایران هستند. در نهایت انسجام زدایی ساختاری از جامعه ایران را در دستورکار خود قرار دادند.

پایگاه تحلیلی مصداق/ پیروزی انقلاب اسلامی و توقف سیاست های سلطه گرانه آمریکا در ایران، تسخیر لانه جاسوسی آمریکا، شکست مفتضحانه نیروهای نظامی آمریکا در صحرای طبس، شکست حزب بعث با حمایت کشورهای بلوک غرب و شرق در هشت سال دفاع مقدس و مواردی اینچنینی موجب شد، جمهوری اسلامی ایران، هیمنه نظامی و سیاسی کشورهای استکباری را بشکند و با تعامل با سایر ملت های کشورهای اسلامی و آزادی بخش و با ارائه یک نقشه جامع فکری، فرهنگی و اقتصادی در اداره حکومت موجبات دشمنی تمدن غرب با جمهوری اسلامی ایران و انقلاب اسلامی را افزایش دهد. فتنه های مختلف که از ابتدای انقلاب تا کنون حداقل هر ده سال یکبار به وقوع پیوسته است حاکی از تلاش غرب به سرکردگی ایالات متحده آمریکا در ادامه همین سیاست هاست. این درحالی است که در سال های اخیر با شیوه های مختلف رسانه ای و سایبری در قالب های متنوعی همچون ارتباطات شبکه ای در بستر شبکه های اجتماعی به دنبال نابودی و انحراف حرکت اسلامی و انقلابی این جریان هستند. به گونه ای که تجلی اصلی این شیوه، در فتنه سال ۱۳۸۸ و ۱۳۹۶ به خوبی نمایان شد. در این نوشتار اشاره ای مختصر به شیوه های نظام سلطه در بهره مندی از شبکه های اجتماعی برای پیشبرد اهداف خود خواهیم داشت:

 

راهبرد غرب در مواجهه با ایران
به نتیجه نرسیدن پروژه‎ی جنگ سخت در ایران سبب شد، نظام سلطه جهت پیگیری اهداف خود در ایران و خاورمیانه پرونده خاصی در اتاق های فکر خود برای ایران پدید آورد. مؤید این موضوع تعدد قابل ملاحظه تولید موسسات برانداز پیرامون ایران است. به وجود آمدن چنین دیدگاهی موجب می شود که به یک باره تعداد پژوهش‎ها پیرامون دستیابی به یک استراتژی کلان در برخورد با ایران و بازشناسایی ارکان جمهوری اسلامی اوج گیرد. هم اکنون حدود ۶۰ بنیاد و موسسه مرتبط با «جنگ نرم در ایران» درحال فعالیت هستند(مجموعه هایی مانند: بنیاد سوروس یا جامعه باز، خانه آزادی، صندوق اعانه ملی برای دموکراسی( N.E.D )، موسسه بروکینگز).
جمهوری اسلامی ایران در سال های آغازین دهه چهارم خود در حد بسیار وسیع توسط ضد انقلاب خارج‌نشین و قدرت‌طلبان داخلی متهم به تقلب در انتخابات گردید. این اتهام ضدامنیتی، اردوکشی‌های خیابانی پیش از انتخابات را به زنجیره اغتشاش و آشوب در کشور تبدیل کرد. در این وقایع بیگانگان با حمایت برخی عناصر داخلی در واقع پروژه جدیدی تحت عنوان “جنگ نرم” را علیه جمهوری اسلامی ایران کلید زدند. جنگی که ابزار اصلی آن رسانه (خبرگزاری‌ها، رادیو و تلویزیون، ماهواره) و فضای مجازی (اینترنت و شبکه های اجتماعی) است.
انتخابات ریاست جمهوری ۱۳۸۸ ایران و حوادث پس از آن، قدرت شبکه های اجتماعی را برای کمک به گسترش مخالفان سیاسی، شکل دادن به گفتمان سیاسی و تسهیل اقدام علیه دولت به تصویر کشید. ایران مثال واضحی از نقش جدیدی است برای اینکه بتوان نشان داد که شبکه های اجتماعی می توانند در کشورهای مختلف ایفا کنند(تاوارنس، ۲۰۱۰ : ۴).
مرکز دیپلماسی عمومی دانشگاه کالیفرنیا در گزارشی در باره نقش وب سایت‎های توئیتر در ناآرامی‎های پس از انتخابات اعلام کرد ۹۸% از لینک‎های توئیتر درباره انتخابات و ناآرامی‎های پس از آن بوده است. نقش توئیتر در ناآرامی‎های ایران آنقدر محسوس بود که موسسه آمریکایی صلح از اندیشکده‎های آمریکایی در مقاله‎ی «پیش بینی چگونگی دیپلماسی شهروندی» در سال ۲۰۱۱ حوادث پس از انتخابات ایران را نمونه بارز کارکرد شبکه‎های اجتماعی بیان کرد.(برگرفته از گزارش کمیسیون اصل ۹۰ درباره فتنه ۸۸)

 

همزمانی گسترش شبکه های اجتماعی و فتنه
ماجرای فتنه هشت ماهه در سال ۸۸، همزمان با گسترش فضای مجازی و ایجاد شبکه های اجتماعی در ایران شکل گرفت، وب تعاملی؛ تازه درشبکه های اجتماعی مثل فیس بوک و تویتر رشد پیدا کرده بودند. در آن ایام تعداد کاربرهای اینترنت بر اساس آمار بالغ ۲ میلیون نفر بود که درزمان فتنه، دشمن توانست از طریق شبکه های اجتماعی، جوانان ایرانی را تحریک به حضور در خیابان ها کند. به حدّی که وزیر امور خارجه وقت امریکا گفت: ما جلوی تعمیرات توئیتر را گرفتیم که اغتشاشات ایران ضربه نخورد و این اغتشاشات ادامه پیدا کند و رئیس توییتر در کشور عراق در بغداد می آید و از آنجا از نزدیک وضعیت اغتشاشات ایران را مدیریت می کند.
همچنین یکی از زمینه هایی که سبب شکل گیری فتنه شد، تحریکات و موج آفرینی هایی بود که از طریق شبکه های اجتماعی شکل می گرفت و با گسترش شایعه، دروغ پردازی و برچسب زدن به مبانی جمهوری اسلامی سعی داشتند مردم را در بروز اغتشاش و نافرمانی مدنی تحریک و تهییج کرده و وارد صحنه کنند.
روزنامه کویتی السیاسه در گزارش تحلیلی به قلم “محمود حنفی” نوشت: رژیم صهیونیستی بیش از ۲۰ هزار پایگاه اینترنتی ایجاد کرده تا جوانان ایرانی را مخاطب قرار دهند. همه دستگاه‌های اطلاعاتی غرب توان خود را به کار بستند تا در ایام تبلیغات توجه‌ها را به سوی کاندیداهای طرفدار غرب و پس از برگزاری انتخابات، آتش آشوب‌ها را شعله‌ورتر کنند آنان در هفته‌های منتهی به انتخابات و وقایع بعدی، از طریق شبکه‌های اجتماعیِ فیس بوک، توئیتر و یوتیوب هجمۀ تبلیغی وسیعی علیه جمهوری اسلامی ایران به راه انداختند(مهری،۱۳۸۹).

 

نقش پر رنگ فیس بوک و توئیتر در فتنه

لازم است در شرایط کنونی، نقش شبکه های اجتماعی در حوادث سال ۸۸ که موجب تضعیف امنیت ملی کشور شد و موانعی را بر سر راه پیشرفت کشور ایجاد کرد به خوبی از جهات گوناگون بررسی شود. می توان با احاطه یافتن بر ماهیت و کاکردهای این شیوه ها، گامی مهم در شناخت دقیق و عمیقِ فعالیت های رسانه ای دشمن و ایادی داخلی آن و مقابله با حملات رسانه ایِ احتمالی در آینده است. این در حالی است که محمدحسین هیکل تحلیل‌گر برجسته و روزنامه‌نگار مصری در خصوص دخالت غرب در انتخابات ایران می‌نویسد:« تنها دو روز مانده به انتخابات ایران ۱۸ هزار پیام با موضوع تقلب و ضرورت اعتراض به آن در شبکه اینترنتی توئیتر منتشر شد که بعدها مشخص شد این پیام‌ها از سوی کاربران رژیم صهیونیستی ارسال شده است. هزاران سایت اینترنتی در روزهای پیش از برگزاری انتخابات ریاست جمهوری ایران فعال شدندکه کارشان دستپاچه کردن نظام و تحریک مردم به ابراز خشم نسبت به نتایج انتخابات بود.»(گذر از فتنۀ ۸۸، ۱۳۸۸، ص۴۸۲).
یک پیام در این شبکه ها به سرعت جابه جا می شد و آنها به دروغ اگر جوانی در تصادف کشته شده بود می گفتند در یک خیابان توسط نیروهای اطلاعاتی کشته شده است و به سرعت پخش می شد، مثلا فیلم ندا آقا سلطان در این شبکه در کمتر از یک هفته یک میلیارد بار بازدید شد و این نشان می دهد که این شبکه ها مستقیما در اغتشاشات ایران نقش داشتند. ریشه‌یابی فتنه سال ۸۸ نشان می‌دهد که همه سرنخ‌های این فتنه به شبکه‌های اجتماعی مانند توئیتر و فیس‌بوک می‌رسد؛ تلاشی برنامه‌ریزی شده در آن سوی مرزهای ایران با هدف براندازی و تغییر نظام سیاسی کشورمان برنامه ریزی شده بود.(مومن نسب،۱۳۹۲)
نفوذ و مهندسی فکری جامعه برای تأثیر‌گذاری بر نتایج انتخابات و نقش شبکه های اجتماعی در ناآرامی‌های ایران آنقدر محسوس بود که مؤسسه امریکایی صلح از اندیشکده‎های امریکایی در مقاله «پیش‌بینی چگونگی دیپلماسی شهروندی» در سال ۲۰۱۱ حوادث پس از انتخابات ایران را نمونه بارز کارکرد شبکه‎های اجتماعی بیان کرد.

الف. فیس بوک
با رواج فیس بوک بین ایرانیان که نشان دهنده نسل تازه شبکه های اجتماعی بوده است، این سایت بلافاصله در ایران فیلتر شد و این وضعیت تا حدود بهمن ۱۳۸۷ ادامه داشت؛ اما در این ماه در چرخشی عجیب هر دو سایت فیس بوک و یوتیوب در ایران قابل دسترسی شدند. با «آزاد شدن فیس¬بوک» در ایران، صدها هزار کاربر اینترنتی در یک ماه نخست در این سایت ثبت نام کردند. آمارهای رسمی نشان داده اند که در فاصله حدود چهار ماه و نیم رفع فیلتر فیس بوک در ایران، شمار افرادی که از داخل ایران به این شبکه پیوستند بیش از هفت¬ هزار درصد افزایش داشته و برخی برآوردها حاکی است که نزدیک ۶۰۰ هزار نفر از داخل ایران عضو این سایت پرطرفدار ارتباطات تعاملی هستند(اینترنت ورد استیت، ۲۰۱۵).
با اینکه فیس بوک هیچ گاه شمار اعضایش را در یک کشور اعلام نمی کند، اما دو موضوع نشان می دهد که این سایت در طول بهار ۱۳۸۸ محبوب ترین سایت ایرانیان در داخل کشور بوده است. موضوع نخست انتشار گزارشی از تعاملات جهانی در شبکه فیس بوک بود که در مقایسه با فصل مشابه در سال قبل، رشد شگفت انگیز استقبال از فیس بوک در ایران را نشان می داد. چنین استقبالی فیس¬بوک را بر آن داشت که با افزایش بی سابقه و تصاعدی کاربران ایرانی اش، افزودن زبان فارسی به فیس بوک را در اولویت قرار دهد. سرانجام در آغاز خرداد ۸۸ امکان استفاده از فیس بوک به زبان فارسی نیز فراهم آمد. (رنجبران، ۱۳۸۸).

ب. توئیتر
مرکز دیپلماسی عمومی دانشگاه کالیفرنیای امریکا در گزارشی بر نقش وب سایت هایی مانند توئیتر در ناآرامی های پس از انتخابات ایران پرداخت و تأکید کرد ۹۸ درصد از پیوندهای توئیتر درباره ایران، در خصوص انتخابات و ناآرامی های پس از آن بود(یپسن، ۲۰۱۲). همچنین وال استریت ژورنال در گزارش خود درباره توئیتر ضمن اشاره به استفاده فراوان از این شبکه در تحولات اخیر در ایران مدعی شد چنانچه به «انقلاب سبز » در ایران که توسط شبکه اجتماعی «توئیتر » قدرتمند شده است، بنگرید، خواهید دید از فناوری شبکه های اجتماعی مانند توئیتر بهره گرفته است»(تیلر، ۲۰۰۹).
در آن ایام، توئیتر فضایی را به وجود آورده بود که افراد از مناطق مختلف جهان نیز تنظیم منطقه جغرافیایی توئیتر را براساس منطقه تهران تنظیم کرده بودند و با پیوستن به گروه فیس¬بوک میرحسین موسوی، علایم سبزرنگ یا تصاویری برای نشان دادن همراهی خود با گروه های مخالف ایران ایجاد کردند.
سرویس اینترنتی توئیتر، فهرست بالاترین های مراجعه را در سال جاری میلادی به این سرویس اعلام کرد. ایران با واژه های «انتخابات ایران، تهران، ایران » در رتبه نخست ۲۱ موضوع مورد مراجعه کاربران توئیتر در سال ۲۰۰۹ قرار دارد. سایت توئیتر از سال ۲۰۰۶ راه اندازی شد و در جریان انتخابات ریاست جمهوری ایران و تظاهرات مردمی، به علت غیبت اجباری خبرنگاران خارجی، همراه با فیس¬بوک، به ابزار مهم ارتباطی ایران و خارج تبدیل شد، به گونه ای که تحلیلگرانی مانند «موروزوف» حرکت مردمی ایرانیان را «انقلاب توئیتری » نامیدند.(موروزوف،۲۰۰۹)
یک مجله امریکایی در گزارشی با تأکید بر اهمیت شبکه اجتماعی توئیتر در تحولات اخیر ایران و با اشاره به اظهارات سال ۱۳۸۸ کلینتون، وزیر امور خارجه امریکا، تحولات آینده در سیاست خارجی امریکا علیه دولت های هدف مخالف سیاست های این کشور را به جنگ جهانی ایده ها تشبیه کرد. مجله امریکایی فارین پالیسی با اشاره به تحولات سال ۱۳۸۸ در ایران، در گزارش خود تأکید کرد که دولت امریکا باید به حمایت از جنبش سبز ایران پشت صحنه و نه آشکارا ادامه دهد. این نشریه به استفاده زیرکانه از شبکه های اجتماعی اینترنتی مانند توئیتر، فیس بوک و سایر سایت ها در کنار پیام های کوتاه و گسترش استفاده از فناوری تلفن های همراه اشاره کرد که می تواند به حمایت از جنبش¬ها (نظیر سبزها) کمک کند(خبرگزاری فارس، ۱۳۸۸).
پایگاه اینترنتی مؤسسه تحقیقاتی «هریتیج » گزارشی به قلم جیمز جی. کارافانو، پژوهشگر ارشد مطالعات امنیت ملی مؤسسه تحقیقاتی هریتیج امریکا، منتشر کرد که به نقش شبکه های اجتماعی و اینترنتی در حوادث پس از انتخابات ایران اختصاص دارد. در این پژوهش که با عنوان «آشوب آفرینی توئیتر » آغاز می شود، ادعا شده است مردم به ابزارهای شبکه های اجتماعی روی آوردند و از خدمات رسانی گسترده این ابزارها بهره بردند.(رنجبران، ۱۳۸۸).

شیوه ها و تاثیرات شبکه های اجتماعی در فتنه

بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر راست گرای اسرائیل، ۷ دسامبر ۲۰۰۹ در جلسه کمیته روابط خارجی و امور دفاعی پارلمان اسرائیل از واشنگتن تقاضا کرد از فضای مجازی به خصوص توئیتر علیه حکومت ایران استفاده کند و از آنها برای جنگ علیه این نظام بهره ببرد. نتانیاهو به مقامات امریکا توصیه کرد که برای از بین بردن مشروعیت حاکمیت در ایران از سایت های اجتماعی استفاده و با ارائه اطلاعات خاص آشوب های داخلی را هدایت کنند.
رسانه های اجتماعی علاوه بر نقش رسانه ای خود در فضای مجازی، ظرفیت ساماندهی و سازماندهی حرکت های اجتماعی و مانورهای خیابانی را در فضای حقیقی دارند. شبکه های اجتماعی و سایت های اجتماعی از فناوری هایی هستند که امکان تعامل اطلاعات و دیدگاه ها را در محیط اینترنت به وجود می آورند.(حسینی و همکاران، ۱۳۹۳: ۵۴).
ایجاد بحران مشارکت که از طریق انگیزه زدایی و دلسرد کردن مردم برای حضور در عرصه های تعیین کننده کشور هدف مثل انتخابات صورت می گیرد. در حوادث پس از انتخابات ۱۳۸۸ ، شبکه های اجتماعی نقشی بی نظیر در القای تقلب در انتخابات و فرمایشی بودن آن ایفا کردند.
رسانه ها و شبکه های اجتماعی با طرح ادعاهایی مانند تمامیت خواهی حکومت، نقض حقوق بشر، سرکوب آزادی بیان، تشدید محدودیت بر مطبوعات، تضییع آزادی گروه های سیاسی اجتماعی، صنفی، تشدید محدودیت اقوام مختلف، زنان، دانشجویان و بازداشت بعضی افراد، القای شکاف بین مردم و رهبران، القای نبود حمایت مردمی و مشروعیت بخشی به تصمیم های رهبران و… درصدد به چالش کشیدن مشروعیت نظام جمهوری اسلامی ایران هستند. در نهایت انسجام زدایی ساختاری از جامعه ایران را در دستورکار خود قرار دادند.(دفتر مطالعات و برنامه ریزی رسانه ها، ۱۳۸۸). معاون سازمان سیاه در آن زمان مصاحبه کرد و گفت ما به جاسوس های خود در ایران گفتیم به خانه هایشان برگردند چون اعضای فیس بوک و توئیتر به اندازه ده ها جاسوس برای ما اطلاعات جمع می کردند و به گونه ای که رهبر معظم انقلاب سه مرتبه بار در سخنرانی هایشان از نقش فیس بوک و تویتر در کودتای سال۸۸ یاد کردند. [۱]

 

جمع بندی
نقش بی بدیل شبکه های اجتماعی در ایجاد ارتباطات شبکه ای، یک حقیقت قابل انکار است که حتی به وضوح صاحب نظران و سیاستمداران غربی به آن اذعان دارند. طبق اعلام وزارت دفاع آمریکا که در سال ۲۰۰۹، منتشر شد؛ از بودجه ۵۵۰ میلیارد دلاری وزارت دفاع امریکا در سال ۲۰۰۹ میلادی، ۵۵ میلیون دلار برای نفوذ در ایران، مقابله با فیلترینگ سایت های ضد ایرانی، تحریک قربانیان سانسور در ایران، آموزش های الکترونیکی ایرانیان مخالف نظام برای براندازی نرم و شبکه سازی اینترنتی برای اغتشاشگران بعد از انتخابات ریاست جمهوری و ارائه آموزش های لازم رسانه ای و کامپیوتری برای راه اندازی سایت ها برای اطلاع رسانی اختصاص یافته است.
ولی در این شرایط مسئولین سیاسی و فرهنگی و بسیار از آحاد مردم، به صدمات فکری، فرهنگی و اجتماعی آن غافل هستند و برخی نیز در داخل مرزهای کشور، آن را تنها راه مبارزه بر علیه نظام اسلامی می دانند و به دنبال مقابله با انحصار اطلاعات هستند.
برخی معتقدند، «درعصر جدید، نظارت‌های سنتی تحلیل رفته و از توان حکومت‌ها در محبوس‌سازی اطلاعات تا حد زیادی کاسته شده است و حکومت‌ها، دیگر سلطه انحصاری بر اطلاعات را نخواهند داشت، زیرا پیام‌های سیاسی و فرهنگی در خارج از مرزها تولید و پخش می‌شود»(منتظر قائم، ۱۳۸۰، ص۲۷۰).
باید توجه داشت ما امروز با موضوع مهم فقر دانش رسانه و ضعف بصیرت نخبگان و خواص طرف هستیم که باید آنان در سطوح حاکمیتی و مدیریتی برنامه‌ریزی هدفمند داشته باشند؛ امروز شبکه‌های مجازی رها شده‌اند و ما به جای راه‌اندازی شبکه ملی اطلاعات، هیچ استقلالی در فضای مجازی نداریم این در حالی است که امریکا، کانادا، ژاپن، کره جنوبی و بسیاری دیگر از کشورها از شبکه ملی اطلاعات بومی خود استفاده می‌کنند و نتیجه دلخواه هم می‌گیرند. متاسفانه امروز مردم ما غرق در شایعات هستند و هم آرامششان را از دست داده‌اند و هم با بازنشر احساسی شایعات، دیگران را نیز دچار آسیب روحی روانی می‌کنند(آل‌داود،۱۳۹۶).
این آسیبی بود که در سال ۸۸ از ناحیه توجه نکردن به ظرفیت اینترنت و شبکه های اجتماعی خوردیم. اگر ما شبکه اجتماعی داخلی خودمان را تقویت کرده بودیم و افکار عمومی آن را به دست دشمن نداده بودیم این ماجرا پیش نمی آمد؛ با این حال باید براساس تحلیل و بهره مندی از تجارب علمی و فرهنگی، ریشه ها و عوامل فتنه سایبری را به خوبی بررسی نمود تا دوباره شاهد سوء استفاده از شبکه های اجتماعی برای انحراف افکار عمومی با هدف گرایش به مقاصد غربی ها و سازماندهی مجازی جوانان داخل کشور نباشیم.

 

بخش اول این یادداشت را در اینجا بخوانید

[۱]  « در فتنه‌ ۸۸ یکی از این شبکه‌های اجتماعی – که می‌توانست عامل فتنه و فتنه‌گران قرار بگیرد – احتیاج به تعمیر داشت؛ دولت آمریکا از او خواست تعمیراتش را عقب بیندازد؛ امیدوار بودند که بتوانند با این کارهای رسانه‌ای و شبکه‌ فیس‌بوک و توییتر و امثال این‌ها، نظام جمهوری اسلامی را براندازند؛ خیال های احمقانه‌ خام! لذا نگذاشتند تعمیراتش را در آن برهه انجام بدهد، گفتند تأخیر بینداز، فعلاً بِرِس به این کار واجب‌تر. همه‌ وسائل و ابزارها را به خط کردند در مقابل نظام جمهوری اسلامی.» بخشی از بیانات مقام معظم رهبری در دیدار پنجاه هزار فرمانده بسیج سراسر کشور – ۱۳۹۲/۰۸/۲۹

منابع:

– آل‌داود، سید علیرضا، (۱۳۹۶). « چهار تکنیک شایعه‌سازی بر بستر فضای مجازی برای تاثیرگذاری بر انتخابات»، انتشار یافته در خبرگزاری تسنیم(۱۸ اردیبهشت ۱۳۹۶).
– حسینی، حسین و مقدم فر، حمیدرضا، (۱۳۹۳). «واکاوی نقش و کارکرد شبکه های اجتماعی مجازی در حوادث انتخابات سال ۱۳۸۸ جمهوری اسلامی ایران»، فصلنامه آفاق امنیت، سال هفتم، شماره بیست و چهارم – پاییز ۱۳٫ صص ۵۳-۷۷٫
– خبرگزاری فارس، (۱۳۸۸)، علیه دولت های ضد سلطه «جنگ جهانی ایده ها » با «پروژه جامعه مدنی۲» آمریکا کلید می خورد »، بازیابی ۲ دی ۱۳۹۳ از:
http://www.farsnews.com/newstext.php?nn=8810201061
– رنجبران، داود( ۱۳۸۸)، «جنگ نرم»، ساحل اندیشان تهران.
– معاونت سیاسی سپاه(۱۳۸۸)، «گذر از فتنه۸۸»، انتشارات حوزه نمایندگی ولی فقیه در سپاه.
– گزارش راهبردی رسانه(۱۳۸۸)، «شبکه های اجتماعی: فرصتها و تهدیدها»، دفتر مطالعات و برنامه ر یزی رسانه ها، اسفند ۱۳۸۸٫
– منتظر قائم، مهدی(۱۳۸۰)، «میزگرد جهانی شدن؛ فصلنامه مطالعات ملی»، سال سوم، ش۱۰٫
– مومن نسب، روح الله(۱۳۹۲)، « ذائقه‌سنجی فضای مجازی برای ذائقه‌سازی انتخابات»، مصاحبه به مناسبتِ سالروزِ حماسه عظیمِ ۹ دی، انتشار یافته در نشریاتِ «رویش لاله ها» (چاپِ اصفهان) و «رفسنجان» (چاپِ کرمان).
– مهری، عباس و صانعی، یدالله(۱۳۸۹)، «بهره‌گیری غرب از اینترنت در جنگ نرم علیه جمهوری اسلامی ایران»، فصلنامه عملیات روانی.

– Morozov, E. (2009 a), Iran: Downside to the “Twitter Revolution”, InDissent Journal: Fall 2009.
– USA Department of Defence. (2009), Fiscal Year 2009 Budget Request – Under Secretary of Defense, Retrived on 20 Jan 2015 (online) from http://comptroller.defense.gov/Portals/45/Documents/defbudget/fy2009/Summary_Docs/FY2009_Budget_Slides.pdf
– Tavernise, S(2010).Pakistan Widens Online Ban to Include YouTube, New YorkTimes,May20,2010,www.nytimes.com/2010/05/21/world/asia/21pstan.html
– Taylor, M. (2009), Twitters protest #CNNFail on Iran coverage. Wall Street Journal. Retrived on 20 Jan 2015 [online] from http://blogs.wsj.com/digits/2009/06/15/
– Yepsen (2012), Practicing Successful Twitter Public Diplomacy: AModel and Case Study of U.S. Efforts in Venezuela, Figueroo Press.

مطالب مرتبط:

نظرات کاربران

دیدگاه بگذارید

اولین نفری باشید که نظر میگذارد

avatar

اصل عدالت اگر چه به عنوان یکی از مهمترین رکن های دین اسلام مطرح اسـت اما تـاکنون بیـان روشن و کاملی درباره معیارهای عدالت، بویژه در حوزه «اقتصادی و نسبت آن با عدالت اجتمـاعی» توسط متفکران اسلامی ارائه نشده اسـت. امام خمینی(ره): در ترسیم مسیر حرکت جمهوری اسلامی، عدالت را به عنوان سنگ‌بنایی اساسی معرفی […]

موسسه ایمان جهادی – صهـبا

دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیت‌الله‌العظمی سیدعلی خامنه‌ای (مد‌ظله‌العالی)

پایگاه اطلاع رسانی دفتر مقام معظم رهبری

سمن اندیشه ولایت

http://www.lohvaghalam.ir/

موسسه حدیث لوح و قلم

دفتر اعزام مبلغ دانشگاه امام صادق(ع)

موسسه مطالعات راهبردی علوم و معارف اسلام

پایگاه اطلاع‌رسانی هم‌اندیشی یاران انقلاب اسلامی

نهضت مردمی پوستر انقلاب

انتشارات حدیث راه عشق

موسسه قدر ولایت

بنیاد فرهنگ و اندیشه اسلامی

موسسه طلایه داران نور آفاق

مؤسسه فرهنگی ولاء منتظر

AIM

بنیاد فرهنگ و اندیشه اعتلاء

گروه روشنای علم

موسسه فرهنگی سراج اندیشه اسلامی