۳۰ مرداد ۱۳۹۸ مصادف با   19 ذیحجه 1440
تاریخ: ۱۴ اسفند ۱۳۹۵ |   تعداد بازدیدها: 1,143
کد خبر:40969
| ف | | |

مروری بر آرمان تحقق احکام الهی در بستر انقلاب و نظام اسلامی

جمهوری اسلامی یا جمهوری مثلاً اسلامی؟!

این موضع اصولی را امام خمینی(ره) به صراحت بیان می‌کنند:
«ما‏‎ ‎‏می‌خواهیم قرآن حکومت کند بر ما؛ ما می‌خواهیم قوانین اسلام بر ما حکومت کند. ما‏‎ ‎‏هیچ حکومتی را جز حکومت الله نمی‌توانیم بپذیریم؛ و هیچ دستگاهی را که برخلاف‏‎ ‎‏قوانین اسلام باشد نمی‌توانیم بپذیریم. و هیچ رایی را که برخلاف رای اسلام باشد و رای‏‎ ‎‏شخصی باشد، رای گروهی باشد، رای حزبی باشد، ما نمی‌توانیم بپذیریم. ما آن را‏‎ ‎‏می‌توانیم بپذیریم که قانونِ اسلام حکم‌فرمایی کند. ما تابع اسلام هستیم؛ ما تابع قانون‏‎ ‎‏اسلام هستیم. و جوان‌های ما خونشان را برای اسلام داده‌اند. جوان‌های ما آن‌قدر جدیت‏‎ ‎‏کردند، می‌گفتند ما اسلام را می‌خواهیم، ما احکام اسلام را می‌خواهیم»

پایگاه تحلیلی مصداق/ نهضت مردمی منتهی به انقلاب اسلامی، به رهبری مرجعیت عالی شیعه، روح و جان‌مایه‌ای مذهبی دارد. این حقیقت را می‌توان از خاستگاه نهضت، اقبال عمومی به رهبری دینی، مطالبات مبتنی بر آموزه‌های اسلامی و حساسیت ویژه نسبت به کج‌روی‌های طاغوت از ارزش‌ها و احکام الهی دریافت. این موضع اصولی را امام خمینی(ره) به صراحت بیان می‌کنند:
«ما‏‎ ‎‏می‌خواهیم قرآن حکومت کند بر ما؛ ما می‌خواهیم قوانین اسلام بر ما حکومت کند. ما‏‎ ‎‏هیچ حکومتی را جز حکومت الله نمی‌توانیم بپذیریم؛ و هیچ دستگاهی را که برخلاف‏‎ ‎‏قوانین اسلام باشد نمی‌توانیم بپذیریم. و هیچ رایی را که برخلاف رای اسلام باشد و رای‏‎ ‎‏شخصی باشد، رای گروهی باشد، رای حزبی باشد، ما نمی‌توانیم بپذیریم. ما آن را‏‎ ‎‏می‌توانیم بپذیریم که قانونِ اسلام حکم‌فرمایی کند. ما تابع اسلام هستیم؛ ما تابع قانون‏‎ ‎‏اسلام هستیم. و جوان‌های ما خونشان را برای اسلام داده‌اند. جوان‌های ما آن‌قدر جدیت‏‎ ‎‏کردند، می‌گفتند ما اسلام را می‌خواهیم، ما احکام اسلام را می‌خواهیم»(۱).
این موضع، ریشه در عقاید اصیل اسلامی دارد و مبتنی بر توحید است. مبنای توحیدی در عقاید اسلامی، به مقام عمل و مناسبات اجتماعی و حکومت تعمیم پیدا می‌کند و اقتضائات مخصوص خود را می‌یابد. رهبر انقلاب این بمنای عقیدتی را این‌گونه بیان می‌دارند: «ما یک مبنای روشنی داریم؛ در بینش اسلامی، ولایت متعلق به خداست؛ یعنی هیچ احدی بر دیگری ولایت ندارد. این که زیدی که بنده باشم، به عمروی که شما باشید، بگوید آقا شما باید آن‌جور که من می‌گویم عمل کنید؛ نه، این را در اسلام نداریم»(۲). ریشه این بایدِ اساسی که امام فرمودند: «ما‏‎ ‎‏هیچ حکومتی را جز حکومت الله نمی‌توانیم بپذیریم»، همین مبنای عقیدتی است، که ولایت منحصر به خدای تعالی بوده و کسی مستقل از خداوند ولایتی بر دیگری ندارد. با این حساب، تنها ولایتی مشروع است که ماذون از خداوند باشد و در مقام اجرای احکام الهی برآید. رهبر انقلاب در این زمینه می‌فرمایند:
«هیچ‌کس بر کس دیگری ولایت ندارد؛ ولایت مال خداست. اگر خدای متعال برای این ولایت مجرایی مشخص کرد و روشن کرد، این مجرا می‌شود همان مجرای الهی و مورد قبول و قابل اتّباع، که این مجرا را خدای متعال مشخص کرده است»(۳).
بر اساس این مبنای روشن، آن‌چه از نظام اسلامی انتظار می‌رود، تحقق موازین شرعی و احکام الهی در حاکمیت است؛ چه در مقام قانون‌گذاری، چه در مقام اجرا و چه در مقام نظارت و قضا. با این حساب، اسلامی بودن انقلاب و نظام جمهوری اسلامی محدود به عنوان و صورت نیست، بلکه لازم است تا در حقیقت اسلامی باشد. به تعبیر رهبر کبیر انقلاب: «مملکت ما وقتی مملکت اسلامی است که تعالیم اسلام در آن باشد. اگر تعالیم‏‎ ‎‏اسلامی در آن نباشد، اسلامی نیست؛ هرچه ما بگوییم «جمهوری اسلامی»، جمهوری‏‎ ‎‏اسلامی لفظ نیست. با رای ما جمهوری اسلامی تحقق پیدا نمی‌کند. بله، رژیم رسمی،‏‎ ‎‏رژیم جمهوریت می‌شود؛ لکن اسلامی نمی‌شود مگر آن‌که احکام اسلام در او جاری‏ بشود»(۴). از این طریق، موازین توحید در شئون حاکمیت و حاکمیت الهی در جامعه اسلامی تحقق می‌یابد. به تعبیر رهبر معظم انقلاب:
«قانون و اجرا بایستی با معیارهای خدایی و با مقررات الهی باشد؛ یعنی با احکام اسلامی یا با احکام مشخص یا با کلیات و آن‌چه که از اسلام دانسته شده و فهمیده شده است، منطبق باشد و معارض نباشد. افرادی هم که مجری هستند، مشخصات و خصوصیاتی دارند؛ باید عادل باشند، فاسق نباشند، خصوصیاتی که در قانون اساسىِ ما متجسد شده، و قانون اساسی هم همان شکل اجرایی و دالان عبور به سمت آن چیزی است که ولایت الهی برای ما ترسیم می‌کند»(۵).
تسریع در توسعه کشور می‌تواند یکی از آفات مخربی باشد که این ضرورت اساسی را تهدید می‌کند. روی همین حساب است که امام خمینی(ره) هشدار می‌دهند: «کوشش باید بکنیم به این‌که در عین حالی که باید سریع قدم‌های‏‎ ‎‏بلند را برداریم، در عین حال، تمام قدم‌ها باید اسلامی باشد و رو به اسلام باشد»(۶). رهبر انقلاب پیرامون باب رویکرد امام در باب این موضع اساسی می‌فرمایند:
«امام بر روی اسلام تکیه کرد؛ به اسم اسلام قانع نشد؛ بر این اصرار ورزید که باید قوانین اسلامی در تمام گوشه و کنار دستگاه‌های دولتی و حکومتی حاکم شود. البته این کار، یک کار بلندمدّت بود. امام هم این را می‌دانست که در کوتاه‌مدت، این مقصود تحقق پیدا نمی‌کند؛ اما راه را باز کرد و حرکت را شروع نمود و جهت را نشان داد و همه فهمیدند که باید به معنای حقیقی کلمه به سمت احکام و تعالیم اسلام و ساخت اسلامی برای نظام و جامعه حرکت کنند تا بتوانند عدالت را تامین، فقر را برطرف و فساد را ریشه‌کن کنند؛ تا بتوانند دردهای مزمنی را که بر این ملت تحمیل شده است، جبران کنند»(۷).
امام(ره) در این زمینه تعارفی ندارند؛ با صدای رسا اعلان می‌فرمایند: «[جمهوری اسلامی] باید اساسش بر‏‎ ‎‏احکام اسلام باشد و جمهوری ای باشد که رسول خدا، صلی الله علیه وآله و سلم، و امام‏‎ ‎‏زمان، روحی له الفداء بپذیرد. اگر یک خدشه در احکام اسلام واقع بشود نه پیغمبر‏‎ ‎‏می پذیرد و نه امامان ما»(۸).
تحقق این آرمان والا، چنان‌که گفته شد، متوقف بر اقدام است؛ یعنی اراده و اقدام برای اجرا و تحقق موازین اسلامی. همین عمل مبتنی بر موازین اسلام است که به عنوان موثرترین تبلیغات عمل خواهد کرد؛ به تعبیر رهبر معظم انقلاب: «وقتی اسلامی شدیم، «کونوا دعاه النّاس بغیر السنتکم»؛ آن وقت عملِ ما مردم را مسلمان واقعی خواهد کرد و کشور، اسلامی خواهد شد؛ هم احکام و مقررات اسلامی است، هم اجرا اسلامی است، هم دولت‌مردان اسلامی‌اند، هم مردم به تبع حال و به تبع دولت‌مردان از لحاظ اخلاقی اسلامی خواهند شد»(۹). هم‌چنان‌که امام خمینی(ره)، با جدیت تمام در مقام تبیین لوازم این رویکرد اسلامی می‌پردازند:
«تمام قدم‌ها باید اسلامی باشد و رو به اسلام باشد. و‏‎ ‎‏نمی‌توانید اگر یک مطلبی را در مجلس بگذرانید و،خدای نخواسته، متخلف باشد از‏‎ ‎‏اسلام، نمی‌توانید شما عذر برای خودتان پیدا بکنید و اگر یک قدم، قضات محترم و‏‎ ‎‏شورای قضایی، خدای نخواسته، برخلاف آن‌چه مقرر است بردارد، آن هم معذور نیست،‏‎ ‎‏و مواخذ است. و اگر ائمه جمعه و ائمه جماعت و کسانی که در این جمهوری اسلامی از‏‎ ‎‏روحانیین مشغول یک کاری هست، اگر، خدای نخواسته، یک قدمی، یک کلامی‏‎ ‎‏برخلاف مصالح اسلام بردارد، معاقب است. همه معاقب هستیم و همه مسئول هستیم؛‏‎ ‎‏کُلُّکُمْ راعٍ وَ کُلُّکُمْ مَسئُولْ. ‏ ما باید کوشش کنیم که رو به اسلام برویم و اسلام را هر چه زودتر،‏‎ ‎‏قوانین اسلام را، قوانین قضایی اسلام را، قوانین سیاسی اسلام را هر چه زودتر بطور‏‎ ‎‏شایسته در این کشور پیاده کنیم و مطمئن باشید که چنانچه اراده کنید می‌توانید؛ در عین‏‎ ‎‏حالی که تا کنون هر چه قوانین در آن رژیم‌های سابق بوده است»(۱۰).
با این حساسیت آیا می‌توان پذیرفت که رییس‌جمهور یا دیگر روسای قوا، نمایندگان مجلس و دیگر کارگزاران نظام اسلامی، نسبت به ارزش‌های الهی بی‌تفاوت باشند یا حتی از در تضعیف آن برآیند؟! آیا می‌توان انقلابی و علاقه‌مند به سرنوشت انقلاب باشیم و به بهانه سرگرمی و نشاط مردم، زمینه زیر سوال رفتن احکام و ارزش‌های اسلامی را فراهم آوریم؟! آن‌چه در چهار دهه‌ای که از عمر انقلاب اسلامی می‌گذرد بارها شاهد بوده‌ایم و در برخی ادوار دولت و مجلس شورای اسلامی، به یک جریان عادی بدل می‌شود!

۱٫ صحیفه امام؛ جلد هشتم، صفحه ۲۸۳٫
۲٫ بیانات رهبر انقلاب؛ تاریخ ۲۱/۰۳/۱۳۸۷٫
۳٫ بیانات رهبر انقلاب؛ تاریخ ۲۱/۰۳/۱۳۸۷٫
۴٫ صحیفه امام؛ جلد هفتم، صفحات ۵۳۳-۵۳۲٫
۵٫ بیانات رهبر انقلاب؛ تاریخ ۲۱/۰۳/۱۳۸۷٫
۶٫ صحیفه امام؛ جلد شانزدهم، صفحه ۲۷۹٫
۷٫ بیانات رهبر انقلاب؛ تاریخ ۱۴/۰۳/۱۳۸۰٫
۸٫ صحیفه امام؛ جلد شانزدهم، صفحه ۲۷۹٫
۹٫ بیانات رهبر انقلاب؛ تاریخ ۰۸/۰۶/۱۳۸۴٫
۱۰٫ صحیفه امام؛ جلد شانزدهم، صفحه ۲۷۹٫
 
نظرات کاربران

دیدگاه بگذارید

avatar
  Subscribe  

  رهبر انقلاب: امام بزرگوار فرمود: «آمریکا شیطان بزرگ است» بعضی اصرار دارند این شیطان بزرگ را به شکل فرشته‌ی نجات وانمود کنند، ملت ایران این شیطان را بیرون کرد؛ نباید بگذاریم وقتی از در بیرونش کردیم از پنجره برگردد و نفوذ پیدا کند.‌ آمریکا دشمنی خود را پنهان نمی‌کند؛ یکی لبخند می‌زند، یکی مصوبه […]

موسسه ایمان جهادی – صهـبا

دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیت‌الله‌العظمی سیدعلی خامنه‌ای (مد‌ظله‌العالی)

پایگاه اطلاع رسانی دفتر مقام معظم رهبری

سمن اندیشه ولایت

http://www.lohvaghalam.ir/

موسسه حدیث لوح و قلم

دفتر اعزام مبلغ دانشگاه امام صادق(ع)

موسسه مطالعات راهبردی علوم و معارف اسلام

پایگاه اطلاع‌رسانی هم‌اندیشی یاران انقلاب اسلامی

نهضت مردمی پوستر انقلاب

انتشارات حدیث راه عشق

موسسه قدر ولایت

بنیاد فرهنگ و اندیشه اسلامی

موسسه طلایه داران نور آفاق

مؤسسه فرهنگی ولاء منتظر

AIM

بنیاد فرهنگ و اندیشه اعتلاء

گروه روشنای علم

موسسه فرهنگی سراج اندیشه اسلامی

اندیشکده راهبردی تبیین

کمیته حدیث ولایت بسیج دانشجویی دانشگاه امام صادق(ع)